Phó Thủ tướng: Không để nhiệm vụ công nghệ chiến lược thiếu kinh phí triển khai
VOV.VN - Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục hướng dẫn các bộ, ngành gửi đề xuất kinh phí, đồng thời phối hợp với Bộ Tài chính phân bổ ngay kinh phí năm 2026 và xây dựng kế hoạch cho năm 2027; dứt khoát không để nhiệm vụ công nghệ chiến lược không có kinh phí triển khai.
Sáng 20/11, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về tình hình triển khai các nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược.
Theo báo cáo của Bộ Khoa học và Công nghệ, đến nay, có 23 nhiệm vụ đủ điều kiện phê duyệt trong 29 hồ sơ đề xuất đã được Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức thẩm định, trong đó 17 nhiệm vụ đã được các bộ, cơ quan phê duyệt với tổng kinh phí đề xuất hơn 2.300 tỷ đồng, ngân sách nhà nước chiếm hơn 65%. 3 nhiệm vụ chưa phê duyệt; 1 nhiệm vụ mới có báo cáo thẩm định, 2 nhiệm vụ đủ điều kiện nhưng cơ quan chủ quản quyết định không triển khai trong giai đoạn này.
Từ đầu tháng 9/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp nhận thêm 10 đề xuất mới của Bộ Y tế, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Các nhiệm vụ đã được phê duyệt và các nhiệm vụ đủ điều kiện đang hoàn thiện thủ tục tập trung vào các lĩnh vực vũ trụ, điện tử, năng lượng, đường sắt tốc độ cao, y tế, nông nghiệp, robot và trí tuệ nhân tạo, giáo dục, ngân hàng. Đây đều là những lĩnh vực Việt Nam còn phụ thuộc lớn vào công nghệ, thiết bị nhập khẩu nhưng có nhu cầu thị trường trong nước đủ lớn để hình thành năng lực sản xuất.
Bộ Công an được giao nhiệm vụ ba sản phẩm công nghệ chiến lược, đến nay đã có sản phẩm thương mại hóa. Bộ Quốc phòng triển khai 8 nhiệm vụ công nghệ chiến lược và 12 nhiệm vụ sản phẩm công nghiệp chiến lược.
Tại cuộc họp, đại diện các bộ, ngành cũng đã báo cáo tiến độ và nêu một số vướng mắc, kiến nghị trong quá trình triển khai. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đặng Ngọc Điệp cho biết: Trình tự, thủ tục để nghiên cứu và phát triển một công nghệ chiến lược không thể hoàn thành trong ngày một ngày hai. Công nghệ chiến lược phải được đưa ra thương mại hóa và có sản phẩm đầu ra cuối cùng. Đây cũng là những khó khăn mà các viện nghiên cứu, các trường thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang gặp phải trong quá trình thương mại hóa công nghệ. Sau khi nghiên cứu, phát triển được công nghệ, cần phải làm thế nào để thương mại hóa công nghệ đó?
Từ vướng mắc thực tế, đại diện Bộ Công Thương, ông Hoàng Ninh, Cục phó Cục Khoa học, Công nghệ và chuyển đổi số đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ sớm hướng dẫn các tiêu chí về công nghệ lõi; Bộ Tài chính hướng dẫn cơ chế chấp nhận rủi ro và đánh giá hiệu quả doanh nghiệp nhà nước, có tính đến việc đầu tư vào công nghệ chiến lược.
Bộ này cũng đề nghị Chính phủ chỉ đạo ưu tiên mua sắm các sản phẩm công nghệ chiến lược đã được xác nhận trong các dự án sử dụng vốn của doanh nghiệp nhà nước; ưu tiên ban hành tiêu chuẩn, đầu tư phòng thử nghiệm trọng điểm cho BES, hydrogen, thiết bị điện cao áp và hóa chất bán dẫn; đồng thời bố trí kinh phí cho chương trình quốc gia đặc biệt trong năm 2027, tương ứng với danh mục nhiệm vụ đã được thẩm định.
Bộ xây dựng đề xuất nghiên cứu xây dựng trung tâm thử nghiệm đường sắt quốc gia, có hướng dẫn về kinh phí để triển khai các nhiệm vụ chiến lược.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành và nhấn mạnh quá trình triển khai các nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược phải hướng tới mục tiêu giải quyết bài toán phát triển của đất nước, cần ứng dụng vào thực tiễn tốt hơn, hiệu quả hơn.
Lưu ý 17 nhiệm vụ đã phê duyệt nhưng chưa triển khai một cách cụ thể, khẳng định đây là việc khó, mới, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành được giao nhiệm vụ phải tập trung quyết liệt thực hiện. Các vướng mắc, khó khăn cần được nắm bắt kịp thời để tháo gỡ ngay.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục hướng dẫn các bộ, ngành gửi đề xuất kinh phí, đồng thời phối hợp với Bộ Tài chính phân bổ ngay kinh phí năm 2026 và xây dựng kế hoạch cho năm 2027. "Dứt khoát không để nhiệm vụ công nghệ chiến lược không có kinh phí triển khai. Nếu không có kinh phí thì phải truy trách nhiệm", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương ban hành ngay trong tháng 11 thông tư về quản lý chương trình quốc gia đặc biệt về công nghệ chiến lược, bao gồm cả dự toán kinh phí để thực hiện phát triển công nghệ chiến lược. Các bộ ngay từ bây giờ tiếp tục xác định danh mục công nghệ chiến lược và đăng ký nhiệm vụ cho năm 2027.
Phó Thủ tướng cũng đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ chủ động phối hợp với các bộ, ngành bổ sung quy định liên quan đến điều kiện về thử nghiệm, về tiêu chuẩn quy chuẩn, thủ tục kiểm định, cấp phép, quy trình công nhận, dán nhãn mác đối với sản phẩm công nghệ chiến lược; phối hợp với Bộ Công an, Bộ Quốc phòng xây dựng cơ chế riêng trong việc triển khai sản phẩm công nghệ liên quan đến bí mật nhà nước.