5 mũi đột phá chuyển đổi số tạo ra nhiều thay đổi tại Ninh Bình

Khi người dân bắt đầu “dùng số”

Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Ninh Bình cho biết, năm 2026 địa phương xác định phương châm “Hành động đột phá, lan tỏa kết quả”, trong đó lựa chọn 5 hành động tiêu biểu về chuyển đổi số để tập trung triển khai, gắn với những vấn đề thực tế đặt ra sau sắp xếp đơn vị hành chính, cải cách thủ tục hành chính, phổ cập kỹ năng số, phát triển thị trường công nghệ và đổi mới sản xuất. Điểm đáng chú ý là các nhiệm vụ này đã được triển khai trên thực tế, tạo ra những kết quả có thể đo đếm, thay vì dừng ở việc xây dựng kế hoạch hay nền tảng kỹ thuật.

Hành động đột phá thứ nhất: “Hợp nhất hạ tầng số - dữ liệu của 3 tỉnh thành nền tảng quản trị số thống nhất, vận hành chính quyền 2 cấp không gián đoạn”. Việc hợp nhất Ninh Bình, Nam Định và Hà Nam trước đây từ ngày 1/7/2025 đặt ra một bài toán lớn về hạ tầng và dữ liệu. Ba địa phương trước đây có hệ thống công nghệ thông tin, cơ sở dữ liệu và phương thức vận hành khác nhau. Nếu không xử lý đồng bộ, nguy cơ gián đoạn các dịch vụ hành chính và khó khăn trong khai thác dữ liệu là rất rõ.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Ninh Bình, tỉnh đã triển khai hợp nhất các trung tâm dữ liệu theo hướng hình thành nền tảng điện toán đám mây thống nhất, kết nối mạng truyền số liệu chuyên dùng và xây dựng kiến trúc chính quyền số làm cơ sở cho các dự án đầu tư. Sau khi hợp nhất, 100% cơ quan thuộc diện yêu cầu đã được kết nối vào mạng truyền số liệu chuyên dùng, bảo đảm hệ thống phục vụ chính quyền hai cấp vận hành liên tục. Riêng 6 tháng năm 2026, toàn tỉnh đã tiếp nhận, xử lý 873.417 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó cấp tỉnh 156.264 hồ sơ và cấp xã 717.153 hồ sơ.

Cùng với đó, Ninh Bình bảo đảm hệ thống phục vụ người dân hoạt động liên tục trong quá trình thay đổi mô hình tổ chức chính quyền. Đây cũng là nền tảng để dữ liệu được sử dụng thống nhất hơn trong điều hành, thay vì mỗi cơ quan quản lý một hệ thống riêng.

Từ nền tảng đó, chuyển đổi số được tiếp tục kéo gần hơn tới người dân thông qua Hành động đột phá thứ hai: “Dịch vụ công trực tuyến toàn trình - thu phí ‘0 đồng’ - phi địa giới hành chính với kết quả dẫn đầu cả nước về Chỉ số chuyển đổi số trong cơ quan nhà nước”.

Nếu đột phá thứ nhất tập trung giải bài toán hạ tầng và dữ liệu, thì đột phá thứ hai hướng trực tiếp vào cách người dân tiếp cận và sử dụng dịch vụ công. Mục tiêu đặt ra là giảm thời gian, chi phí đi lại, hạn chế hồ sơ giấy và từng bước xóa bỏ sự phụ thuộc vào địa giới hành chính khi thực hiện thủ tục.

Ninh Bình đã thực hiện cung cấp 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện theo hình thức trực tuyến toàn trình, áp dụng chính sách thu phí “0 đồng” đối với các dịch vụ thuộc phạm vi thực hiện và tiếp nhận hồ sơ không phụ thuộc địa giới hành chính.

Các hệ thống hành chính được kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, VNeID, dữ liệu đất đai, hộ tịch nhằm hạn chế yêu cầu người dân cung cấp lại những thông tin cơ quan nhà nước đã có.

Kết quả được thể hiện khá rõ qua các chỉ số. Trong tổng số 873.417 hồ sơ trong 6 tháng đầu năm 2026, có 821.012 hồ sơ được nộp trực tuyến, tương đương khoảng 94%. Tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng hạn đạt trên 98,53%; thanh toán trực tuyến đạt 97,38%; kết quả được số hóa đạt 93,62% và tỷ lệ khai thác, sử dụng lại dữ liệu đã số hóa đạt 96,86%.

Ninh Bình đạt 95,61/100 điểm. Chỉ số chuyển đổi số trong các cơ quan nhà nước của tỉnh đứng thứ nhất trong 34 tỉnh, thành phố; chỉ số cải cách hành chính năm 2025 đứng thứ 4/34..

Hạ tầng và dịch vụ trực tuyến chỉ phát huy hiệu quả khi người dân có khả năng sử dụng. Đây là lý do Ninh Bình đặt việc phổ cập kỹ năng số thành một hành động đột phá riêng với hành động đột phá thứ ba: “Phong trào ‘Bình dân học vụ số’ quy mô toàn dân - phổ cập kỹ năng số qua mạng lưới Tổ Công nghệ số cộng đồng”

Cách làm “đi từng ngõ, gõ từng nhà” giúp chuyển đổi số được triển khai từ cơ sở, nhất là ở những địa bàn người dân chưa quen với các phương thức giao dịch trực tuyến. Mạng lưới Tổ Công nghệ số cộng đồng được phủ tới 100% thôn, xóm, tổ dân phố. Toàn tỉnh hiện có 4.654 Tổ Công nghệ số cộng đồng với 36.139 thành viên. Các tổ này trở thành lực lượng trực tiếp hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tài khoản định danh điện tử, thanh toán số và các kỹ năng cần thiết trong môi trường số. Cùng với đó là những mô hình như “Đại sứ số”, “Gia đình số”, “Chợ số - Nông thôn số”.

Gần 40 hội nghị, hội thảo với khoảng 5.000 đại biểu đã được tổ chức; hơn 50 hội nghị tập huấn dành cho gần 8.000 thành viên Tổ Công nghệ số cộng đồng. Tỉnh cũng tổ chức các lớp đào tạo cho cán bộ và hướng dẫn trực tiếp kỹ năng số cho hơn 4.500 cán bộ, công chức tại 129 xã, phường.

Trở thành một nguồn lực phục vụ doanh nghiệp và sản xuất

Chuyển đổi số không dừng lại ở chính quyền và dịch vụ công. Ninh Bình đang mở rộng hướng tiếp cận, đưa công nghệ trở thành nguồn lực trực tiếp phục vụ doanh nghiệp và hoạt động sản xuất. Từ yêu cầu kết nối cung - cầu công nghệ, địa phương triển khai Hành động đột phá thứ tư: “Xây dựng, vận hành Sàn giao dịch công nghệ trực tuyến (nbtex.ninhbinh.gov.vn) - hình thành thị trường khoa học và công nghệ số địa phương”.

Sàn giao dịch công nghệ trực tuyến được xây dựng để kết nối bên cung cấp với bên có nhu cầu về công nghệ, thiết bị, kết quả nghiên cứu, sáng chế và các giải pháp kỹ thuật. Cơ sở dữ liệu hiện có 15.364 công nghệ, thiết bị, kết quả nghiên cứu, sáng chế và giải pháp kỹ thuật.

Từ đầu năm 2025 đến nay, có 641 công nghệ, sản phẩm mới được đưa lên sàn, 73 doanh nghiệp tham gia và 85 nhu cầu tìm kiếm công nghệ được ghi nhận. Riêng trong năm 2026, đã có 36 hợp đồng chuyển giao công nghệ được ký kết, 35 thành viên được phê duyệt. Sàn cũng đăng tải 78 bài viết, 18 sự kiện và đồng bộ 915 công nghệ, sản phẩm lên sàn giao dịch công nghệ quốc gia.

Việc hình thành một thị trường công nghệ trên môi trường số nhằm rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và sản xuất. Doanh nghiệp có thêm kênh tìm kiếm công nghệ, trong khi các kết quả nghiên cứu, sáng chế có cơ hội tiếp cận thị trường thuận lợi hơn.

Doanh nghiệp có thêm kênh tìm kiếm công nghệ, trong khi các kết quả nghiên cứu, sáng chế có thêm cơ hội tiếp cận thị trường. Từ kết nối cung - cầu công nghệ, bước tiếp theo là đưa những công nghệ đó vào chính dây chuyền sản xuất, giải quyết những bài toán cụ thể về năng suất, nguyên liệu và môi trường.

Đó cũng là hướng của Hành động đột phá thứ năm: “Đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ trong sản xuất - làng nghề đá mỹ nghệ Ninh Vân và công nghiệp chế biến”.

Tại làng nghề đá mỹ nghệ Ninh Vân, công nghệ cắt đá bằng dây kim cương và chạm khắc 3D CNC được đưa vào sản xuất, góp phần giảm phụ thuộc vào phương thức gia công thủ công. Kết quả bước đầu cho thấy năng suất lao động tăng 3-4 lần, tỷ lệ hao hụt nguyên liệu giảm 15-20% và lượng bụi giảm khoảng 80%.

Trong công nghiệp chế biến, các giải pháp tự động hóa cũng được triển khai tại doanh nghiệp, trong đó có Nasaco Hà Nam. Mức độ tự động hóa tại doanh nghiệp đạt khoảng 90%, góp phần nâng năng suất, ổn định chất lượng và giảm chi phí sản xuất.

Điểm đáng chú ý của hành động này là công nghệ được đặt vào những bài toán cụ thể của sản xuất: giảm nguyên liệu thất thoát, giảm ô nhiễm, nâng năng suất và tăng giá trị sản phẩm. Với làng nghề, công nghệ cũng mở ra cách tiếp cận mới, khi những nghề truyền thống được hỗ trợ bằng thiết bị và phương thức sản xuất hiện đại.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Ninh Bình, hướng ứng dụng này có thể tiếp tục mở rộng sang các làng nghề, cụm công nghiệp và lĩnh vực sản xuất khác. Tuy nhiên, chi phí đầu tư thiết bị, khả năng tiếp cận vốn và đào tạo nhân lực vẫn là những vấn đề cần được tính đến, nhất là với các cơ sở sản xuất quy mô nhỏ.

Nhìn từ 5 mũi đột phá, chuyển đổi số ở Ninh Bình đang được triển khai theo một chuỗi liên kết: hạ tầng và dữ liệu tạo nền tảng cho quản trị; dịch vụ công đưa công nghệ đến gần người dân; “Bình dân học vụ số” giúp người dân có kỹ năng sử dụng; sàn giao dịch công nghệ kết nối nhu cầu với nguồn cung; còn đổi mới công nghệ đưa những kết quả đó vào sản xuất.

Từ nền tảng số đến người sử dụng, từ thị trường công nghệ đến nhà máy và làng nghề, mục tiêu cuối cùng của chuỗi này là biến công nghệ thành giá trị cụ thể trong quản trị, đời sống và sản xuất của Ninh Bình. Đây cũng là điểm chuyển trong cách tiếp cận chuyển đổi số của Ninh Bình: từ xây dựng nền tảng sang đo bằng kết quả vận hành và khả năng tạo ra giá trị trong thực tế.

Từ mã QR, kiosk thông minh đến chính quyền số ở phường Nam Định, Ninh Bình

VOV.VN - Từ hệ thống mã QR “mẹ - con” đến kiosk hành chính công thông minh, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình đang đưa chuyển đổi số đi vào chiều sâu, giúp hình thành thói quen chủ động sử dụng dịch vụ công trực tuyến cho mỗi người dân.