Mùa hè với những đợt nắng nóng đỉnh điểm kéo dài chính là "kẻ thù" làm ảnh hưởng đến tuổi thọ pin và độ an toàn của xe điện. Dưới cái nắng như thiêu như đốt, nếu không được chăm sóc và bảo quản đúng cách thì pin – "trái tim" của chiếc xe điện sẽ rất dễ bị quá nhiệt, dẫn đến chai, giảm hiệu suất, thậm chí tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ rất nguy hiểm. Người dùng cần lưu ý điều gì khi sử dụng xe điện dưới trời nắng nóng để tăng hiệu quả sửa dụng pin và kéo dài tuổi thọ xe?

Nhiệt độ cao chính là “khắc tinh” số 1 của xe điện

Trước tiên chúng ta cần phải hiểu vì sao nhiệt độ cao lại là “khắc tinh” của xe điện. Khác với xe xăng sử dụng động cơ đốt trong, xe điện (bao gồm cả ô tô và xe máy điện) phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống pin thường dùng là Lithium-ion hoặc LFP.

Pin lithium-ion hiện là công nghệ phổ biến trên hầu hết các dòng xe điện. Loại pin này hoạt động hiệu quả nhất trong khoảng nhiệt độ nhất định và có thể bị ảnh hưởng khi phải tiếp xúc lâu dài với môi trường quá nóng. Khung nhiệt độ lý tưởng để pin xe điện hoạt động ổn định và có tuổi thọ cao nhất là từ 20°C đến 30°C.

Trong những ngày nắng gắt, khi nhiệt độ môi trường chạm ngưỡng 38°C - 40°C, nhiệt độ mặt đường có thể lên tới hơn 55°C - 60°C. Điều tất yếu, nhiệt độ tại khoang chứa pin hoặc khu vực đỗ xe ngoài trời có thể tăng cao hơn đáng kể so với nhiệt độ môi trường. Điều này khiến các phản ứng hóa học bên trong pin diễn ra nhanh hơn, làm tăng tốc độ lão hóa của tế bào pin và ảnh hưởng đến khả năng lưu trữ năng lượng về lâu dài.

Lúc này, hệ thống pin phải đối mặt với áp lực lớn là hiệu ứng tự xả tăng cao, nhiệt độ cao kích thích các phản ứng hóa học không mong muốn bên trong pin, làm tiêu hao năng lượng nhanh hơn ngay cả khi xe đang đứng yên.

Mặc dù các mẫu xe điện hiện đại đều được trang bị hệ thống quản lý nhiệt và kiểm soát pin, nhưng việc thường xuyên để xe trong điều kiện nắng nóng kéo dài vẫn có thể làm giảm tuổi thọ của bộ pin theo thời gian. Nếu hệ thống làm mát bị quá tải, nhiệt độ pin tăng phi mã có thể dẫn đến chập cháy gây mất an toàn cho người sử dụng.

Sổ tay nguyên tắc vàng bảo quản xe điện dưới trời nắng nóng

Không nên sạc pin ngay sau khi xe vừa phải chạy một quãng đường dài: Trong mùa hè, pin thường nóng lên sau quá trình vận hành, đặc biệt khi xe hoạt động liên tục dưới trời nắng nóng hoặc di chuyển quãng đường dài.

Đây là lỗi sai mà khá nhiều người mắc phải, khi vừa chạy xe dưới trời nắng, khối pin đã phải chịu áp lực của một lượng nhiệt lớn. Nếu cắm sạc ngay lúc đó, dòng điện nạp vào sẽ có thể tiếp tục đẩy nhiệt độ pin lên cao thêm, vì vậy người sử dụng nên để xe nghỉ có một khoảng thời gian nghỉ nhất định để làm dịu khối pin vừa phải hoạt động nhiều để hạ nhiệt trước khi sạc.

Đối với những dòng xe có hệ thống làm mát pin chủ động, thì quá trình kiểm soát nhiệt sẽ được thực hiện tự động. Tuy nhiên, việc cho xe "nghỉ" từ 15-30 phút trước khi sạc vẫn sẽ tốt hơn việc sạc luôn khi xe vừa vận hành để giúp tối ưu độ bền của pin.

Tránh để pin thường xuyên sạc đầy ở mức 100% dưới trời nắng: Nhiều người có thói quen sạc đầy pin mỗi ngày để tối đa hóa quãng đường di chuyển. Tuy nhiên, trong điều kiện thời tiết nắng nóng khắc nghiệt thì việc duy trì pin ở trạng thái 100% trong thời gian dài lại có thể gây tác dụng ngược, làm gia tăng áp lực lên pin khiến nhanh lão hoá

Các chuyên gia thường khuyến nghị người dùng nên duy trì mức pin từ 20-80% trong quá trình sử dụng hàng ngày. Chỉ sạc đầy 100% khi cần di chuyển quãng đường dài và đặc biệt không nên để xe đỗ lâu nhiều ngày trong trạng thái pin đầy hoặc pcạn kiệt

Nếu cần phải sạc đầy cho chuyến đi xa, hãy chọn thời điểm sạc vào ban đêm hoặc sáng sớm khi thời tiết mát mẻ hơn.

Hạn chế tăng tốc và vận hành quá tải trong thời tiết nắng nóng: Nhiệt độ môi trường cao kết hợp với việc tăng tốc liên tục hoặc phải vận hành ở công suất lớn sẽ khiến hệ thống pin và động cơ điện sinh nhiệt nhiều hơn hay nói cách khác là tự đặt khối pin của xe thường xuyên vào hiệu suất quá tải.

Việc tăng tốc đòi hỏi pin phải xả một lượng dòng điện lớn trong thời gian ngắn, sinh nhiệt lượng cực cao. Do đó người dùng nên duy trì điều chỉnh chân ga cho đều đặn và hạn chế tăng tốc đột ngột. Đồng thời theo dõi các cảnh báo nhiệt độ trên màn hình điều khiển. Nếu phải di chuyển liên tục dưới quãng đường dài thì nên cho xe có thời gian nghỉ ngơi “hồi phục”.

Những thói quen này không chỉ giúp tiết kiệm điện năng mà còn giảm áp lực lên hệ thống pin.

Không nên thường xuyên đỗ xe dưới trời nóng: Một trong những cách hiệu quả nhất là hạn chế đỗ xe dưới nắng trực tiếp đặc biệt là khi nhiệt độ ngoài trời cao. Việc để xe ngoài trời nhiều giờ khiến nhiệt độ cabin và pin tăng, buộc điều hòa và hệ thống quản lý nhiệt hoạt động mạnh hơn khi xe vận hành.

Người dùng nên ưu tiên đỗ xe ở hầm gửi xe, nơi có mái che hoặc khu vực râm mát để giảm tải công suất cho hệ thống làm mát. Trước khi bước lên xe giữa trời nắng, hãy mở hết các cửa sổ để hơi nóng thoát ra ngoài, bật quạt gió ở mức cao khoảng hơn 2 phút trở lên trước khi bật điều hòa AC. Điều này giúp giảm tải cho lốc lạnh, từ đó tiết kiệm năng lượng cho pin.

Nếu xe hỗ trợ tính năng điều hòa từ xa, tài xế nên bật điều hòa trước khoảng 5phút khi xe vẫn đang cắm sạc. Cách này có thể giúp xe lấy điện trực tiếp từ nguồn điện ngoài vào làm mát cabin thay vì phải tiêu hao năng lượng từ pin khi bắt đầu khởi động.

Bảo dưỡng định kỳ và tránh để xe lâu ngày không sử dụng: Nhiều người cho rằng xe điện không cần bảo dưỡng nhiều như xe xăng, nhưng vào mùa hè, hệ thống làm mát của xe điện cần được kiểm tra nghiêm ngặt và thường xuyên hơn.

Việc kiểm tra mực nước và chất lượng dung dịch làm mát là bắt buộc để đảm bảo nhiệt độ pin luôn trong tầm kiểm soát.

Đồng thời cần kiểm tra áp suất lốp vì khi nhiệt độ cao sẽ làm không khí trong lốp giãn nở và thay đổi nhanh hơn bình thường. Lốp quá căng hoặc quá non đều làm tăng ma sát và lực cản, khiến xe tiêu tốn nhiều năng lượng hơn, làm pin nóng và tiêu hao nhiều điện năng hơn.

Nếu không sử dụng xe trong thời gian dài, người dùng nên duy trì mức pin khoảng 40-60% và đỗ xe ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh những khu vực có nhiệt độ quá cao.

Bí quyết tiết kiệm chi phí khi sạc xe điện

VOV.VN - Nhiều chủ xe điện chưa tận dụng các tính năng như sạc thông minh hoặc sạc giờ thấp điểm, dẫn đến chi phí cao hơn mức có thể tiết kiệm. Đồng thời, mức độ hài lòng của người dùng phụ thuộc lớn vào khu vực, loại bộ sạc và thương hiệu thiết bị.