Vị thuốc dưỡng tim, giúp tăng cường trí lực, chống oxy hoá cực tốt ít người biết
VOV.VN - Đan sâm từ lâu đã được ứng dụng rộng rãi trong cả y học cổ truyền lẫn y học hiện đại để phòng ngừa và hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý.
Đan sâm là cây gì?
Cây đan sâm có tên khoa học là Salvia Miltiorrhiza Bunge, thuộc họ bạc hà (Lamiaceae), là một loài cỏ sống lâu năm, chiều cao khoảng 30-80cm, thân cây được bao phủ bởi một lớp lông ngắn màu vàng nhạt, thân vuông, có các gân dọc.
Dược liệu đan sâm là phần rễ của cây. Rễ đan sâm nhỏ, hình trụ, màu đỏ nâu, đường kính khoảng 0,5 - 1,5cm. Vào mùa xuân hoặc mùa thu, người ta thu hái rễ và thân rễ đan sâm, rửa sạch, cắt bỏ các rễ con và phần thân còn sót lại rồi đem phơi hoặc sấy khô.
Chống viêm, chống oxy hoá
Đan sâm chứa hai nhóm thành phần hoạt tính chính: axit phenolic và tanshinone. Axit phenolic là các hợp chất tan trong nước (có nghĩa là chúng hòa tan trong nước), bao gồm axit salvianolic A, axit salvianolic B, danshensu (axit salvianic A) và axit rosmarinic. Các hợp chất này có thể có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm.
Tanshinone trong đan sâm là các hợp chất tan trong lipid (có nghĩa là chúng hòa tan trong chất béo), bao gồm tanshinone IIA, cryptotanshinone và dihydrotanshinone. Các hợp chất này có thể có tác dụng chống oxy hóa, chống viêm và chống kết tập tiểu cầu ("làm loãng máu").
Tốt cho sức khoẻ tim
Sự kết hợp của các hợp chất trong đan sâm có thể giúp bảo vệ mạch máu, giảm viêm, làm chậm quá trình hình thành cục máu đông và bảo vệ tế bào khỏi tổn thương. Những tác dụng này có thể giải thích những lợi ích tiềm năng của loại thảo dược này đối với sức khỏe tim mạch và hệ tuần hoàn. Tuy nhiên, bằng chứng từ các nghiên cứu trên người còn hạn chế.
Cải thiện trí nhớ và bảo vệ hệ thần kinh
Nhờ khả năng tăng cường cung cấp oxy và dưỡng chất lên não, đan sâm giúp giảm tình trạng hoa mắt, chóng mặt, cải thiện khả năng tập trung và hỗ trợ làm chậm sự suy giảm trí nhớ ở người cao tuổi.
Hỗ trợ ngăn ngừa tiểu đường
Trong các nghiên cứu, đan sâm có khả năng chống lại bệnh tiểu đường bằng cách cải thiện lưu thông máu, giảm ứ trệ máu, giảm glucose máu và tăng độ nhạy với insulin, làm giảm cholesterol toàn phần. Các thành phần chính của đan sâm như axit salvianolic và tanshinones diterpenoid đã được nghiên cứu kỹ trên những động vật bị tiểu đường.
Chống tăng lipid máu
Nghiên cứu trên những con chuột được điều trị bằng đan sâm trong 12 tuần cho thấy chúng không tăng trọng lượng cơ thể, cải thiện được tỷ lệ lipid máu và ngăn ngừa nguy cơ hình thành gan nhiễm mỡ từ chế độ ăn nhiều chất béo. Ngoài ra, đan sâm còn làm tăng sự điều hòa mạch máu, bảo vệ mạch máu tốt hơn.
Cây đan sâm là vị thuốc được sử dụng trong nhiều bài thuốc đông y với công dụng. Mặc dù làm một loại thảo dược lành tính, không nên tự ý sử dụng hoặc lạm dụng ngũ vị tử khi chưa tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc các chuyên gia y tế. Điều này đặc biệt quan trọng đối với những người đang điều trị bệnh, phụ nữ mang thai, người già, trẻ nhỏ.