Giải mật chiến dịch Mỹ đưa quân vào Iran giải cứu tổ lái F-15

Những hình ảnh vừa được giải mật đã hé lộ quy mô một chiến dịch đặc biệt của Mỹ hồi tháng 4 năm nay, trong đó binh sĩ Mỹ trực tiếp hoạt động sâu trong lãnh thổ Iran để giải cứu 2 quân nhân trên chiếc tiêm kích F-15E Strike Eagle bị bắn hạ gần Isfahan.

Theo Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM), Đô đốc Brad Cooper, hơn 90 quân nhân Mỹ đã được triển khai trực tiếp trên mặt đất, trong khi hàng trăm người tham gia từ trên không và hàng nghìn người khác hỗ trợ chiến dịch. Ông Cooper mô tả đây là lần đầu tiên sau 46 năm Mỹ công khai thừa nhận có binh sĩ hiện diện trên lãnh thổ Iran.

Quy mô 2 chiến dịch giải cứu

Chiến dịch bắt đầu sau khi một chiếc F-15E hai chỗ ngồi của Không quân Mỹ bị bắn hạ ngày 3/4 trong lúc tiến hành cuộc không kích vào các cơ sở liên quan đến chương trình tên lửa và máy bay không người lái của Iran ở phía nam Isfahan.

Theo CBS, chiếc F-15E trị giá khoảng 30 triệu USD bị trúng một tên lửa phòng không vác vai của Iran, loại vũ khí có giá chỉ khoảng 100.000 USD. Hai thành viên tổ lái, chỉ được xác định bằng mật danh nhiệm vụ “Alpha” và “Bravo”, đã phóng ghế thoát hiểm và rơi xuống hai địa điểm cách nhau khoảng 8 km.

Alpha, phi công điều khiển chiếc F-15E, được giải cứu sau vài giờ. Để thực hiện nhiệm vụ, Mỹ đã điều 21 máy bay tiến vào không phận Iran. Trong quá trình tiếp cận và đưa phi công ra ngoài, các trực thăng Mỹ bị bắn từ mặt đất. Một trực thăng trúng đạn bộ binh, khiến một số thành viên tổ bay bị thương.

Một máy bay cường kích A-10 tham gia tìm kiếm cũng bị trúng đạn. Phi công sau đó buộc phải phóng ghế thoát hiểm sau khi chiếc máy bay đã rời khỏi không phận Iran.

Trong khi phi công Alpha được đưa về an toàn, tình hình của Bravo, sĩ quan điều khiển hệ thống vũ khí trên chiếc F-15E, nghiêm trọng hơn nhiều. Bravo bị chấn thương xương sống, gãy tay, vai trong quá trình phóng ghế thoát hiểm. Người này phải ở lại trên lãnh thổ Iran khoảng hai ngày.

Washington sau đó triển khai một chiến dịch giải cứu thứ hai với quy mô lớn hơn đáng kể.

Các đoạn video hồng ngoại vừa được giải mật cho thấy máy bay Mỹ tấn công lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ở gần vị trí của Bravo trước khi 2 máy bay vận tải cỡ lớn của lực lượng đặc nhiệm đáp xuống một đường băng tạm thời bên trong Iran. Sau đó, các trực thăng hạng nhẹ MH-6 “Little Bird” được triển khai để tiếp cận khu vực đồi núi nơi Bravo đang ẩn náu.

Một đoạn video được giải mật khác cho thấy hai nhân viên cứu hộ chiến đấu của Không quân Mỹ tiếp cận Bravo trên mặt đất, đưa người bị thương lên trực thăng Mỹ để rời khỏi khu vực.

Khối lượng hỏa lực khổng lồ

Khối lượng hỏa lực được Mỹ sử dụng trong hai chiến dịch giải cứu là rất lớn. Theo CBS, các lực lượng Mỹ đã phóng hoặc thả tổng cộng 339 loại đạn dược và vũ khí trên lãnh thổ Iran, trong đó 123 quả được sử dụng trong chiến dịch giải cứu Alpha và 216 quả trong chiến dịch giải cứu Bravo.

Riêng đối với nhiệm vụ giải cứu thứ hai, Lầu Năm Góc đã huy động hơn 150 máy bay, gồm 64 tiêm kích, 4 máy bay ném bom, 48 máy bay tiếp dầu, 13 máy bay cứu hộ cùng 26 máy bay trinh sát và tác chiến điện tử. Những con số này cho thấy Washington đã triển khai một lực lượng không quân rất lớn chỉ để bảo đảm khả năng đưa một quân nhân bị mắc kẹt sâu trong lãnh thổ Iran trở về.

Tuy nhiên, chiến dịch không diễn ra hoàn toàn theo kế hoạch. Hai máy bay vận tải đặc nhiệm MC-130J Commando II được cho là đã bị lún xuống nền đất mềm sau khi hạ cánh và không thể cất cánh trở lại. Lực lượng Mỹ sau đó tự phá hủy cả hai máy bay để tránh nguy cơ chúng rơi vào tay Iran. Mỗi chiếc MC-130J được CBS định giá khoảng 100 triệu USD.

Các trực thăng MH-6 Little Bird tham gia chiến dịch cũng bị phá hủy tại chỗ vì lý do tương tự. Ba máy bay khác sau đó phải được điều thêm vào lãnh thổ Iran để đưa lực lượng Mỹ bị mắc kẹt rời khỏi khu vực.

Các tài liệu vừa giải mật được xem là mô tả chính thức rõ ràng nhất cho đến nay về quy mô hoạt động quân sự của Mỹ trên lãnh thổ Iran hồi tháng 4.

Nhiều người so sánh chiến dịch này với Chiến dịch Eagle Claw thất bại năm 1980. Khi đó, Mỹ tìm cách giải cứu các con tin tại Đại sứ quán Mỹ ở Tehran. Tuy nhiên, chiến dịch đổ vỡ sau hàng loạt trục trặc kỹ thuật và một vụ va chạm giữa các máy bay tại điểm tập kết trong sa mạc Iran.

8 quân nhân Mỹ thiệt mạng trong sự cố, khiến Eagle Claw trở thành một trong những thất bại quân sự gây chấn động nhất của Washington trong giai đoạn cuối Chiến tranh Lạnh.

Phi công tiêm kích Mỹ bị bắn rơi tại Iran hé lộ cuộc giải cứu đầy kịch tính

VOV.VN - Viên phi công Mỹ được giải cứu khỏi Iran sau khi máy bay bị bắn rơi vào tháng 4/2026 đã lần đầu tiên chia sẻ câu chuyện chi tiết về chiến dịch giải cứu đầy rủi ro trong một cuộc phỏng vấn với chương trình truyền hình “60 Minutes” vào ngày 13/9.