Iran: Bình luận của ông Trump về eo biển Hormuz “không phù hợp với thực tế”
VOV.VN - Iran đã bác bỏ một số nội dung trong thỏa thuận tạm thời đang được chính quyền Tổng thống Donald Trump đàm phán nhằm chấm dứt cuộc chiến giữa hai nước, cho rằng các phát biểu của ông Trump về eo biển Hormuz là “không phù hợp với thực tế”.
Tổng thống Donald Trump tối 23/5 tuyên bố Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận. Các quan chức Iran cũng xác nhận tiến trình đàm phán đang diễn ra và đạt được một số bước tiến. Tuy nhiên, Tehran đồng thời cho rằng vẫn còn nhiều bất đồng lớn có thể cản trở việc đạt được thỏa thuận cuối cùng.
Hãng thông tấn Fars ngày 24/5 đưa tin thỏa thuận hiện tại sẽ cho phép Iran tiếp tục quản lý eo biển Hormuz - tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ toàn cầu.
Các chuyến hàng qua tuyến đường này phần lớn đã bị đình trệ kể từ khi xung đột bùng phát hồi cuối tháng 2, kéo theo giá dầu và khí đốt tăng mạnh trên toàn thế giới. Trong phát biểu hôm 23/5, ông Trump cho biết thỏa thuận sẽ giúp mở lại eo biển Hormuz, song không đề cập tới việc Iran tiếp tục kiểm soát tuyến hàng hải này.
Hãng tin Fars - cơ quan truyền thông có liên hệ với chính phủ Iran cho rằng các phát biểu của ông Trump về eo biển Hormuz là “không phù hợp với thực tế”. Theo Fars, thỏa thuận chỉ cho phép lưu lượng tàu thuyền qua eo biển trở lại mức “trước chiến tranh”, nhưng điều đó “không đồng nghĩa theo bất kỳ cách nào với việc tự do lưu thông” qua tuyến đường này như tuyên bố của ông Trump.
Tổng thống Trump hiện đang chịu sức ép lớn trong nước nhằm hạ nhiệt giá nhiên liệu thông qua việc mở lại eo biển Hormuz. Giá xăng trung bình tại Mỹ hiện đã vượt 4,5 USD/gallon, làm gia tăng lo ngại trong nội bộ đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa kỳ, khi đảng này tìm cách bảo vệ thế đa số tại Hạ viện và Thượng viện.
Fars cho biết việc quản lý eo biển Hormuz “vẫn sẽ là quyền kiểm soát độc quyền” của Iran. Hãng tin này cũng khẳng định Tehran không đưa ra bất kỳ cam kết nào liên quan tới chương trình hạt nhân trong khuôn khổ các cuộc đàm phán hiện nay.
Ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là một trong những lý do then chốt mà Tổng thống Trump viện dẫn cho cuộc chiến. Vì vậy, nhiều nghị sĩ đảng Cộng hòa đã chỉ trích thỏa thuận đang hình thành, cho rằng Washington chưa đạt được đủ cam kết từ Tehran để đánh đổi cho những tổn thất của cuộc xung đột.
Trong khi đó, truyền thông nhà nước Iran cho biết nền kinh tế nước này chịu tác động nặng nề từ cuộc chiến và Tehran đang tìm kiếm một thỏa thuận nhằm chấm dứt giao tranh. Tuy nhiên, Iran dường như vẫn kiên quyết duy trì chủ quyền đối với eo biển Hormuz - yếu tố được xem là đòn bẩy quan trọng của Tehran trong giai đoạn cuối của cuộc xung đột kéo dài gần 3 tháng qua.
Các điều khoản liên quan tới việc kiểm soát và điều phối hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz hiện được cho là một trong những điểm bất đồng lớn nhất cản trở việc đạt được thỏa thuận cuối cùng.