Mỹ gia hạn ngừng bắn, Iran rút khỏi đàm phán, triển vọng đối thoại mong manh
VOV.VN - Chỉ vài giờ trước khi thỏa thuận ngừng bắn hết hiệu lực, Tổng thống Mỹ Donald Trump đêm 21/4 đã tuyên bố gia hạn thêm lệnh ngừng bắn với Iran nhằm tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán hòa bình tiếp tục. Tuy nhiên, phản ứng cứng rắn từ Iran đang khiến tiến trình đàm phán có thể đổ vỡ.
Tổng thống Trump thông báo Mỹ sẽ tạm hoãn các cuộc tấn công vào Iran cho đến khi phía Tehran thống nhất được những đề xuất và các cuộc thảo luận kết thúc. Mặc dù vậy, Mỹ không thay đổi trong việc duy trì phong tỏa đường biển đối với hoạt động thương mại của Iran, điều mà Teheran coi là hành động chiến tranh.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei, cho biết: “Trước hết, hành vi tấn công nhằm vào hoạt động vận tải và thương mại hàng hải là một sự vi phạm nguy hiểm. Bởi nếu điều này trở nên phổ biến, về cơ bản tự do hàng hải sẽ bị đe dọa. Những hành động mà Mỹ đã thực hiện đều là những ví dụ của cướp biển và khủng bố cấp nhà nước”.
Trước động thái gia hạn ngừng bắn từ phía Mỹ, Iran phản ứng thận trọng và bày tỏ hoài nghi. Hãng tin Tasnim của Iran cho biết nước này không đề nghị gia hạn ngừng bắn, đồng thời cảnh báo có thể phá vỡ lệnh phong tỏa đường biển của Mỹ bằng vũ lực. Cố vấn của Chủ tịch Quốc hội Iran, ông Mohammad Baqer Qalibaf, nhận định tuyên bố của Tổng thống Trump “không có nhiều giá trị” và có thể là một chiến thuật trì hoãn nhằm chuẩn bị cho những cuộc tấn công lớn hơn nhắm vào Iran.
Với quan điểm cứng rắn như trên, tiến trình đàm phán tại Islamabad (Pakistan) đang đối mặt nguy cơ đổ vỡ khi Iran thông báo sẽ không tham gia vòng đối thoại thứ hai với Mỹ. Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cũng đã hủy chuyến đi dự kiến tới đây. Cả hai bên đều phát tín hiệu sẵn sàng tái triển khai các động thái quân sự nếu đàm phán không đạt tiến triển, làm gia tăng lo ngại về nguy cơ xung đột tái bùng phát và leo thang.
Trước tình hình trên, cộng đồng quốc tế tiếp tục kêu gọi các bên trong xung đột tại Trung Đông duy trì đối thoại. Tổng thư ký Liên hợp quốc António Guterres đã cử đặc phái viên về Trung Đông, Jean Arnault, tới Ai Cập để tiến hành các kênh tiếp xúc liên quan nhằm nỗ lực rút ngắn khoảng cách về quan điểm giữa Iran và Mỹ. Đồng thời, thông qua Người phát ngôn Stephane Dujarric, Tổng thư ký Liên hợp quốc nhấn mạnh an toàn của tàu thuyền qua eo biển Hormuz cần được đảm bảo, tạo tiền đề để các bên khôi phục đàm phán và gia hạn ngừng bắn.
Ông Dujarric nói: “Điều rõ ràng là Tổng thư ký vẫn lo ngại về những hạn chế đang được áp đặt, cũng như các sự cố hàng hải tại eo biển Hormuz đã diễn ra trong 48 giờ qua. Lập trường của chúng tôi vẫn là chúng ta cần thấy sự khôi phục hoàn toàn các quyền tự do hàng hải hàng hải quốc tế ở eo biển Hormuz và điều đó cần được tất cả các bên tôn trọng”.
Trong khi đó, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif kỳ vọng Mỹ và Iran sẽ tiếp tục tuân thủ ngừng bắn và sớm đạt được một thỏa thuận hòa bình toàn diện nhằm chấm dứt xung đột. Ông đồng thời cho biết Pakistan sẽ tiếp tục nỗ lực đóng vai trò trung gian, thúc đẩy giải pháp thông qua đàm phán.
Trong bối cảnh triển vọng các đối thoại tiếp theo giữa Mỹ và Iran trở nên mong manh, giới quan sát tình hình Trung Đông cảnh báo nếu xung đột tái bùng phát sẽ không chỉ lại đẩy an ninh khu vực vào vòng xoáy bất ổn, mà sẽ tiếp tục gây áp lực lên thị trường năng lượng quốc tế và triển vọng tăng trưởng toàn cầu.
Toàn cảnh quốc tế trưa 22/4: Iran hộ tống tàu dầu vượt phong tỏa hải quân Mỹ
VOV.VN - Theo tuyên bố của quân đội Iran được Hãng tin Mehr News Agency đăng tải, tàu chở dầu Sili City của nước này đã tiến vào vùng lãnh hải Iran trong đêm sau khi đi qua Biển Arab.
