Mỹ và Iran có thể nối lại đàm phán vào ngày 20/4 tới
VOV.VN - Các nguồn tin tại Iran cho biết, vòng đàm phán mới giữa nước này và Mỹ có thể được nối lại ngay từ đầu tuần tới, trong bối cảnh căng thẳng khu vực có dấu hiệu hạ nhiệt sau khi eo biển Hormuz được mở trở lại.
Phía Mỹ chưa xác nhận lịch trình cụ thể của vòng đàm phán mới. Tuy nhiên, trong phát biểu ngày 17/4, Tổng thống Donald Trump bày tỏ sự lạc quan trước những diễn biến tích cực hiện nay.
“Hôm nay là một ngày trọng đại. Chúng ta sẽ xem mọi chuyện diễn biến thế nào, nhưng hy vọng sẽ tốt đẹp. Chúng tôi đã có những cuộc thảo luận rất hiệu quả. Chúng tôi đã làm tốt công việc của mình, nhưng chúng ta hãy chờ xem. Các cuộc đàm phán đang diễn ra và sẽ tiếp tục trong suốt cuối tuần và rất nhiều điều tốt đẹp đang xảy ra, bao gồm cả tình hình Lebanon nữa”, nhà lãnh đạo Mỹ nói.
Việc Iran tuyên bố mở lại eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu đã giúp hạ nhiệt thị trường năng lượng, kéo giá dầu giảm và thúc đẩy chứng khoán quốc tế tăng điểm. Tuy nhiên, căng thẳng vẫn hiện hữu khi Mỹ duy trì phong toả đối với các cảng và tàu Iran nhằm gây sức ép đàm phán. Iran coi đây là sự vi phạm đối với thoả thuận ngừng bắn và cảnh báo sẽ đóng cửa trở lại eo biển Hormuz nếu tình hình không thay đổi.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cho biết: “Nếu phía Mỹ tiếp tục cái gọi là phong tỏa hải quân, Iran chắc chắn sẽ có những biện pháp đáp trả cần thiết. Điều này là không thể nghi ngờ. Chúng tôi chỉ đang thực hiện những cam kết đã công bố từ ngày 8/4. Theo đó, tàu thương mại được phép đi qua với sự phối hợp của Iran. Là quốc gia ven biển, chúng tôi quản lý hoạt động qua lại tại eo biển Hormuz dựa trên các quy định đã ban hành”.
Các dữ liệu cho thấy, lưu lượng tàu qua khu vực vẫn ở mức thấp, trong khi các công ty vận tải tiếp tục thận trọng trước những rủi ro an ninh. Trong bối cảnh đó, động thái xuống thang của các bên, cùng thỏa thuận ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và Lebanon được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho đối thoại Mỹ - Iran.
Các nỗ lực trung gian hiện tập trung vào 3 ưu tiên chính: chương trình hạt nhân của Iran, an ninh tại eo biển Hormuz và bồi thường thiệt hại chiến tranh. Trong đó, hồ sơ hạt nhân vẫn là trở ngại lớn nhất. Tổng thống Donald Trump cho rằng Iran đã đồng ý chuyển giao urani làm giàu cao cho Mỹ, nhưng phía Iran bác bỏ, khẳng định không có việc từ bỏ chương trình làm giàu uranium. Sự khác biệt trong tuyên bố công khai cho thấy mức độ thiếu tin cậy giữa hai bên, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ làm gián đoạn tiến trình ngoại giao.
Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đánh giá việc Iran mở lại eo biển Hormuz là một bước đi đúng hướng và kêu gọi các bên thúc đẩy nỗ lực ngoại giao.
Ông Stephane Dujarric, Người phát ngôn của Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh: “Lập trường của Liên hợp quốc vẫn rõ ràng: Chúng ta cần khôi phục hoàn toàn các quyền và tự do hàng hải quốc tế tại eo biển Hormuz và cần được tất cả các bên tôn trọng. Tổng thư ký vẫn hoàn toàn ủng hộ các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm ra con đường hòa bình để giải quyết xung đột hiện tại. Ông cũng hy vọng, cùng với thỏa thuận ngừng bắn, biện pháp này sẽ góp phần tạo dựng lòng tin giữa các bên và tăng cường cuộc đối thoại đang diễn ra do Pakistan làm trung gian”.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Anh Keir Starmer cũng hoan nghênh việc mở lại eo biển Hormuz, đồng thời thúc đẩy sáng kiến quốc tế nhằm đảm bảo tự do hàng hải lâu dài. Trong khi đó, ngoại trưởng các nước Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Pakistan và Saudi Arabia cũng gặp nhau tại Antalya (Thổ Nhĩ Kỳ) bên lề Diễn đàn Ngoại giao Antalya nhằm duy trì đà đối thoại, tận dụng các tín hiệu hạ nhiệt để ngăn xung đột leo thang và hướng tới một giải pháp ngoại giao bền vững hơn.