Trái Đất đứng trước nguy cơ nóng lên nhanh hơn vì giảm khả năng phản xạ
VOV.VN - Ngày 16/7, một nghiên cứu mới nhất vừa được công bố trên tạp chí khoa học uy tín Environmental Research Letters đã đưa ra cảnh báo đáng ngại về việc "lá chắn mây" của Trái Đất đang bị co hẹp lại.
Hiện tượng này khiến lượng ánh sáng mặt trời chiếu trực tiếp xuống bề mặt hành tinh tăng lên đáng kể, đồng thời biến độ phản xạ bề mặt trở thành một nhân tố mới, tác động mạnh mẽ đến tiến trình biến đổi khí hậu toàn cầu bên cạnh các khí thải gây hiệu ứng nhà kính.
Nghiên cứu nhấn mạnh, dựa trên những phân tích dữ liệu vệ tinh liên tục từ năm 1979 đến nay cho thấy khả năng phản xạ bức xạ mặt trời của Trái Đất đang giảm dần theo từng năm. Nguyên nhân chính được xác định là do sự suy giảm của các hệ thống mây trắng bao phủ đại dương và lục địa. Từ trước đến nay, những dải mây này vốn đóng vai trò như một tấm gương khổng lồ giúp dội ngược ánh sáng mặt trời vào vũ trụ và giữ cho hành tinh mát mẻ. Khi tấm gương tự nhiên này mỏng đi, ánh sáng mặt trời sẽ chiếu thẳng xuống bề mặt Trái Đất nhiều hơn.
Sự thay đổi này khiến chỉ số Albedo, tức độ phản xạ của bề mặt hành tinh, trở thành yếu tố quyết định nhiệt độ toàn cầu. Dưới bầu trời ít mây, các bề mặt tối màu như mặt đường nhựa, mái nhà đô thị hay nước biển sẫm màu sẽ hấp thụ nhiệt lượng trực tiếp và mạnh mẽ hơn bao giờ hết, tạo ra các bẫy nhiệt khổng lồ. Trong khi đó, các bề mặt sáng màu có độ phản xạ cao như băng tuyết lại đang bị thu hẹp diện tích do tốc độ ấm lên toàn cầu.
Trước thực trạng này, các nhà khoa học cảnh báo rằng nỗ lực cắt giảm khí thải carbon đơn thuần sẽ không còn đủ để ngăn chặn đà tăng nhiệt. Giới chuyên gia khuyến nghị các chính phủ cần sớm đưa khái niệm "quản lý Albedo" vào khung chính sách khí hậu toàn cầu để chủ động điều phối độ sáng của bề mặt hành tinh.
Trên khía cạnh thực tiễn, xu hướng này sẽ định hình lại cách thiết kế và quy hoạch các cộng đồng hiện đại. Các đô thị trong tương lai được dự báo sẽ phải triển khai đồng bộ chiến dịch "mái nhà mát" bằng cách sơn trắng hoặc sử dụng vật liệu phản quang cho mái nhà, bãi đỗ xe và cầu đường nhằm giảm thiểu hiệu ứng đảo nhiệt. Song song đó, ngành nông nghiệp cũng cần thích ứng thông qua việc ưu tiên canh tác các giống cây có bề mặt lá bóng hoặc sử dụng màng phủ đất sáng màu để tăng cường phản xạ ánh sáng ngược lại không gian. Việc chủ động làm sáng bề mặt Trái Đất đang trở thành giải pháp cấp bách nhằm bù đắp cho lượng bóng râm tự nhiên từ các tầng mây đang dần biến mất.
Vì sao châu Âu là lục địa nóng lên nhanh nhất thế giới, khiến nhiều người tử vong?
VOV.VN - Việc đốt nhiên liệu hóa thạch đang làm tăng nhiệt độ trên toàn thế giới, bao gồm cả châu Âu, nhưng các yếu tố địa phương (cả trên đất liền và trên biển) quyết định khu vực nào nóng lên nhanh nhất.
Lý giải nguyên nhân nắng nóng chết người ở châu Âu và biện pháp ứng phó
VOV.VN - Đợt nắng nóng ở châu Âu năm nay (2026) là kiểu thời tiết mùa hè bất thường, với những nguyên nhân được tích tụ từ nhiều năm. Nắng nóng được đánh giá là có mức độ sát thương cao hơn cả nhiều loại hình thời tiết cực đoan khác.
