Truyền thông góp phần củng cố lòng tin, thúc đẩy hợp tác châu Á - Thái Bình Dương

Đây là nội dung chính của Diễn đàn Truyền thông châu Á – Thái Bình Dương diễn ra ngày 5/9 tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, miền Nam Trung Quốc. 

Với chủ đề “Xây dựng con đường thịnh vượng chung cho cộng đồng châu Á - Thái Bình Dương: Đồng thuận và hành động của truyền thông”, Diễn đàn Truyền thông châu Á – Thái Bình Dương đặt lĩnh vực này vào một vị trí đặc biệt. Đó là truyền thông không chỉ phản ánh những thay đổi của khu vực, mà còn có thể góp phần tạo dựng hiểu biết, củng cố lòng tin và thúc đẩy hợp tác giữa các nền kinh tế.

Sự kiện được tổ chức trong khuôn khổ Năm APEC Trung Quốc 2026, đặt trong bối cảnh khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang đứng trước những chuyển động nhanh chóng về kinh tế, công nghệ và địa chính trị.  

Sự kiện cũng diễn ra tại một địa điểm giàu tính biểu tượng. Từ một vùng đất ven biển trở thành một trong những đặc khu kinh tế đầu tiên của Trung Quốc, Thâm Quyến sau hơn bốn thập kỷ đã vươn lên thành trung tâm toàn cầu về đổi mới sáng tạo và sản xuất tiên tiến.

Quảng Đông - câu chuyện mở cửa và hội nhập

Trước thềm diễn đàn, hơn 400 đại biểu từ khu vực châu Á - Thái Bình Dương đã có hành trình qua nhiều thành phố của tỉnh Quảng Đông như Quảng Châu, Phật Sơn, Đông Quan, Chu Hải, Trung Sơn và Thâm Quyến.

Hành trình này phần nào giúp các đại biểu quốc tế nhìn thấy trực tiếp những chuyển biến kinh tế - xã hội của một trong những địa phương năng động nhất Trung Quốc, đồng thời cung cấp một góc nhìn thực tế về những động lực tăng trưởng mới đang định hình nền kinh tế khu vực.

Phát biểu tại Diễn đàn, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Đông Hoàng Khôn Minh nhấn mạnh Quảng Đông là địa phương đi đầu, tiên phong trong công cuộc cải cách và mở cửa của Trung Quốc. Theo ông Hoàng Khôn Minh, lợi thế về vị trí địa lý, nằm gần Hong Kong và Ma Cao, hướng ra châu Á - Thái Bình Dương, đã giúp Quảng Đông trở thành một trong những địa phương đi đầu về mở cửa đối ngoại, hội nhập kinh tế thế giới và tham gia vào phân công lao động quốc tế.

Quá trình này, theo ông, ngày càng gắn chặt với giao lưu và hợp tác với các nền kinh tế APEC. Từ một địa phương chủ yếu dựa vào nông nghiệp và công nghiệp, Quảng Đông đã trở thành tỉnh có quy mô kinh tế lớn nhất Trung Quốc, đồng thời là một trong những cứ điểm sản xuất quan trọng của thế giới. Quy mô kinh tế của tỉnh hiện đã vượt 10 nghìn tỷ nhân dân tệ, với dân số khoảng 129 triệu người.

Đáng chú ý, hành lang đổi mới khoa học - công nghệ Quảng Châu - Thâm Quyến - Hong Kong tiếp tục được mở rộng, tạo thành một trong những cực tăng trưởng công nghệ quan trọng của khu vực. Câu chuyện của Quảng Đông vì thế cũng là một câu chuyện về mở cửa, kết nối và tận dụng các cơ hội từ quá trình hội nhập khu vực.

Truyền thông trong cuộc chiến giành lại niềm tin

Nếu Quảng Đông và Thâm Quyến cho thấy sức mạnh của kết nối kinh tế, thì các phiên thảo luận tại diễn đàn đặt ra một câu hỏi khác: làm thế nào để kết nối con người trong một khu vực ngày càng đa dạng và phức tạp?

Trong thế giới số, thông tin di chuyển nhanh hơn bao giờ hết. Nhưng tốc độ lan truyền thông tin không đồng nghĩa với tốc độ hình thành sự hiểu biết. Tin giả, thông tin sai lệch, sự phân cực trên mạng xã hội và những “bong bóng thông tin” đang khiến các xã hội ngày càng khó tìm thấy tiếng nói chung. Trong bối cảnh đó, vai trò của báo chí chuyên nghiệp, có trách nhiệm càng trở nên quan trọng.

Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc phụ trách truyền thông toàn cầu Melissa Fleming cho rằng truyền thông đóng vai trò trung tâm trong các cuộc đối thoại về tăng trưởng, hòa bình, phát triển bền vững và hiểu biết lẫn nhau.

Theo bà, người dân trên thế giới đang đòi hỏi một nền báo chí, truyền thông chuyên nghiệp, có đạo đức và đáng tin cậy - một nền báo chí hành động với sự liêm chính, bảo vệ những nhóm dễ bị tổn thương và cung cấp thông tin chính xác, vượt qua những biến động của môi trường truyền thông hiện nay.

Đáng chú ý, đại diện Liên hợp quốc nhấn mạnh báo chí chính xác, chuyên sâu không đơn thuần là một dạng nội dung hấp dẫn. Đó còn là một dịch vụ công cộng có giá trị, góp phần xây dựng lại niềm tin - yếu tố cần thiết để xã hội vượt qua những trở ngại và thúc đẩy tiến bộ.

Thông điệp này đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới đang làm thay đổi căn bản cách thông tin được sản xuất, phân phối và tiếp nhận. Khi bất kỳ ai cũng có thể tạo ra và phát tán nội dung, lợi thế của báo chí chính thống không còn đơn giản nằm ở khả năng đưa tin nhanh, mà ngày càng phụ thuộc vào độ chính xác, khả năng kiểm chứng, chiều sâu và uy tín.

Điểm đáng chú ý nhất của diễn đàn nằm ngay trong chủ đề: “Đồng thuận và hành động của truyền thông”. Trong một khu vực rộng lớn với sự đa dạng về văn hóa, mô hình phát triển và lợi ích, không dễ để tạo ra đồng thuận trên mọi vấn đề. Nhưng truyền thông có thể bắt đầu từ một điều cơ bản hơn: giúp các xã hội hiểu nhau hơn.

Điều đó đòi hỏi báo chí không chỉ đưa tin về những khác biệt, mà còn phải tìm kiếm những điểm giao nhau; không chỉ phản ánh cạnh tranh, mà còn phát hiện những cơ hội hợp tác; không chỉ đưa tin về các vấn đề, mà còn kể những câu chuyện về con người đang tìm cách giải quyết vấn đề.

APEC - một khu vực cùng phát triển

Một trong những điểm nhấn của diễn đàn là việc Viện Nghiên cứu Cao cấp Quốc gia thuộc hãng thông tấn Trung Quốc Tân Hoa Xã công bố báo cáo “Cởi mở, Đổi mới, Hợp tác: Xây dựng một Cộng đồng Á - Thái Bình Dương thịnh vượng hơn”.

Báo cáo nhìn lại chặng đường 37 năm của APEC, đồng thời phân tích những cơ hội và thách thức đối với hợp tác kinh tế khu vực trong bối cảnh quốc tế hiện nay. Theo báo cáo, APEC đã dựa trên nguyên tắc chủ nghĩa khu vực mở, tôn trọng những khác biệt giữa các nền kinh tế thành viên về hệ thống chính trị, trình độ phát triển và các đặc điểm văn hóa - xã hội.

Thông qua hợp tác thực tiễn, APEC đã góp phần đưa châu Á - Thái Bình Dương trở thành một trong những trung tâm tăng trưởng kinh tế quan trọng của thế giới. Báo cáo đồng thời đưa ra ba lĩnh vực ưu tiên để thúc đẩy con đường phát triển của khu vực: mở cửa, đổi mới và hợp tác.

Việc Thâm Quyến được lựa chọn đăng cai diễn đàn truyền thông cũng mang một thông điệp rõ ràng trong tổng thể Năm APEC Trung Quốc 2026. Đây không chỉ là nơi diễn ra các cuộc thảo luận về tương lai APEC. Thâm Quyến còn là nơi có thể trực tiếp quan sát những biến đổi đang diễn ra trong nền kinh tế Trung Quốc và khu vực.

Trong nửa đầu năm 2026, thương mại giữa Thâm Quyến và các nền kinh tế APEC đạt 1,98 nghìn tỷ nhân dân tệ, tăng 33% so với cùng kỳ và chiếm 68,8% tổng kim ngạch thương mại quốc tế của thành phố. Những con số này cho thấy mức độ gắn kết ngày càng sâu giữa Thâm Quyến với không gian kinh tế APEC. Từ sản xuất tiên tiến, công nghệ cao đến đổi mới sáng tạo, Thâm Quyến đang trở thành một trong những nơi thể hiện rõ nhất sự chuyển dịch từ các động lực tăng trưởng truyền thống sang những động lực mới.

Nhiều thỏa thuận hợp tác truyền thông trong khuôn khổ APEC

Năm APEC 2026 sẽ là lần thứ ba Trung Quốc đăng cai Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC, sau Thượng Hải năm 2001 và Bắc Kinh năm 2014. Khoảng 300 sự kiện dự kiến được tổ chức tại nhiều thành phố của Trung Quốc trong khuôn khổ Năm APEC 2026.

Chủ tịch Tập Cận Bình nhấn mạnh: “Trung Quốc sẽ theo kịp xu hướng thời đại, lắng nghe tiếng nói của tất cả các thành viên và hợp tác với tất cả các bên để xây dựng một cộng đồng châu Á - Thái Bình Dương, tạo động lực mới cho hòa bình và phát triển ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương và trên thế giới”.

Diễn đàn truyền thông tại Thâm Quyến có thể được xem là một trong những hoạt động góp phần tạo dựng không gian đối thoại trước thềm các sự kiện cấp cao của APEC vào tháng 11 tới.

Để tăng cường hợp tác giữa các tổ chức truyền thông và các viện nghiên cứu trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, trong khuôn khổ diễn đàn, Tân Hoa Xã phối hợp các tổ chức truyền thông, viện nghiên cứu và các tổ chức khác hàng đầu trong khu vực để khởi động Chương trình Đối tác Truyền thông châu Á - Thái Bình Dương.

Chương trình thiết lập một nền tảng trao đổi và hợp tác truyền thông, tập trung vào bốn khía cạnh: đối thoại cấp cao, truyền thông phối hợp, đổi mới công nghệ và hợp tác thực tiễn. Chương trình gồm 16 tổ chức báo chí truyền thông trong khu vực sáng lập, trong đó có Thông tấn xã Việt Nam …

Bên cạnh đó, Diễn đàn Truyền thông châu Á - Thái Bình Dương cũng đã thông qua Thỏa thuận Thâm Quyến, phản ánh sự đồng thuận rộng rãi về việc thúc đẩy hợp tác mở, phát triển kỹ thuật số, thông minh và xanh, cũng như tăng cường hợp tác truyền thông. Thoả thuận cũng nhấn mạnh cam kết chung trong việc duy trì thương mại đa phương, mở rộng các giải pháp dựa trên trí tuệ nhân tạo, thúc đẩy đối thoại liên văn hóa và cùng nhau thúc đẩy sự thịnh vượng trên khắp khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Trung Quốc và 3 lần đăng cai Hội nghị cấp cao APEC

VOV.VN - Lần thứ 3 đảm nhiệm vai trò chủ nhà Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), Trung Quốc mong muốn tận dụng cơ hội này để cùng các nền kinh tế thành viên thúc đẩy khu vực châu Á - Thái Bình Dương cùng hợp tác và phát triển.