Quảng Ninh đưa đất đá thải mỏ vào san lấp dự án
VOV.VN - Quảng Ninh đang cho phép thu hồi đất đá thải mỏ để làm vật liệu san lấp các dự án. Nguồn vật liệu này đáp ứng một phần nhu cầu đang tăng từ các công trình, dự án, đồng thời giảm lượng đất đá phải lưu tại bãi thải. Việc sử dụng phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và được kiểm soát về môi trường.
Thực hiện chủ trương của thành phố Quảng Ninh và Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), các đơn vị liên quan đã phối hợp hoàn thiện các quy trình, thủ tục thu hồi, sử dụng đất đá thải mỏ. Hiện các vị trí bãi thải được cấp phép gồm: Than Đèo Nai - Cọc Sáu 29 triệu m3; Than Hà Tu 15 triệu m3; Than Hòn Gai hơn 1,7 triệu m3; Than Mạo Khê 6,1 triệu m3. Đây là khối lượng được cấp phép tại từng vị trí, không đồng nghĩa toàn bộ đất đá có thể đưa đi san lấp nếu chưa đáp ứng yêu cầu của công trình tiếp nhận.
Theo kế hoạch, từ tháng 11/2026, Công ty Than Hòn Gai - TKV phối hợp với đối tác vận chuyển đất đá thải mỏ đến san lấp một số dự án tại khu vực Đầm Nhà Mạc và lân cận, thuộc thị xã Quảng Yên trước đây. Trước khi đưa vào sử dụng, vật liệu phải được lấy mẫu, kiểm định chất lượng theo quy định; việc kiểm tra định kỳ được thực hiện 9 tháng một lần. Ông Nguyễn Công Đáng, Phó Giám đốc phụ trách kỹ thuật, đầu tư Công ty Than Hòn Gai cho biết, đơn vị dự kiến xuất bán khoảng 200.000m³ trong thời gian còn lại của năm 2026, phấn đấu hoàn thành khối lượng 1,7 triệu m³ được cấp phép trong tháng 11/2027, phù hợp tiến độ đóng cửa mỏ.
“Đất đá thải mỏ cũng phải được kiểm định, phải đảm bảo công tác môi trường theo đúng TCVN 141418:2024 thì mới được đổ ra làm vật liệu san lấp mỏ. Một số chỉ tiêu như khối lượng riêng được đảm bảo; độ hút nước rồi khối lượng thể tích xốp, hàm lượng hữu cơ, hàm lượng sulfate hòa tan trong axit; hàm lượng lưu huỳnh tổng và giới hạn chảy, giới hạn dẻo”, ông Nguyễn Công Đáng cho biết thêm.
Nhu cầu san lấp tại Quảng Ninh tăng cùng tiến độ các dự án giao thông, đô thị, công nghiệp và dịch vụ. Riêng tháng 9/2026, thành phố tổ chức khởi công 22 công trình, dự án; Trước đó, cuối năm 2025 có thêm 26 dự án, công trình trọng điểm được khởi công. Trong khi đó, các đơn vị thuộc TKV mỗi năm bốc xúc, đổ thải gần 200 triệu m³ đất đá. Việc tận dụng một phần nguồn vật liệu này có thể giảm áp lực cho bãi thải và bổ sung nguồn cung cho công trình, với điều kiện đất đá phù hợp yêu cầu kỹ thuật và được vận chuyển, sử dụng đúng hồ sơ được duyệt.
Ông Lương Xuân Hùng, Trưởng phòng Kế hoạch Công ty CP Than Hà Tu - Vinacomin cho rằng, việc đưa đất đá thải mỏ trở lại phục vụ sản xuất, xây dựng phù hợp định hướng kinh tế tuần hoàn; đồng thời giúp đơn vị giảm áp lực tại bãi thải.
"Việc đưa đất, đá thải mỏ trở lại nền kinh tế là việc thực thi theo chỉ đạo của TKV nhằm đảm bảo kinh tế tuần hoàn. Đây là giá trị lớn nhất. Riêng đối với công ty chúng tôi, là đơn vị sản xuất than thì giá trị còn tạo thêm được các diện đồ thải, giải tỏa áp lực quá tải tại bãi thải mỏ; triệt tiêu được các nguy cơ sạt lở, trôi lấp mà trong mưa bão, đảm bảo an toàn sản xuất cho người và thiết bị ”, ông Lương Xuân Hùng nói.
Theo quy định pháp luật về địa chất, khoáng sản và bảo vệ môi trường, việc thu hồi, vận chuyển, sử dụng đất đá thải phải nằm trong phạm vi, khối lượng được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận và đáp ứng yêu cầu của dự án tiếp nhận. Các đơn vị cũng cần kiểm soát bụi, nước chảy tràn, phương tiện vận chuyển và an toàn tại bãi thải. Đây là những điều kiện để việc tận dụng đất đá thải thực sự giảm áp lực lưu chứa, đồng thời không chuyển tác động môi trường sang nơi tiếp nhận.
Với các đơn vị mỏ, khối lượng đất đá được phép thu hồi gắn với tiến độ đóng cửa mỏ. Còn tại các dự án tiếp nhận, vật liệu phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và được kiểm soát trong quá trình vận chuyển, san lấp. Đây là những điều kiện để việc tận dụng đất đá thải vừa phục vụ công trình, vừa giảm áp lực tại bãi thải.