Từ một mẫu ADN đến hy vọng đoàn tụ

Từ khát vọng của nhiều gia đình, Chiến dịch cao điểm “500 ngày đêm hoàn thành thu nhận mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính” được triển khai trên cả nước. Mỗi mẫu sinh phẩm được thu nhận không chỉ bổ sung dữ liệu phục vụ đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, mà còn mở thêm một cơ hội để những người đã ngã xuống được gọi đúng tên mình. Tại Quảng Ninh, từ ngày 10 đến 14/7, Công an tỉnh phối hợp với các địa phương tổ chức 12 điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN. Theo kế hoạch, tỉnh Quảng Ninh thu nhận 3.341 mẫu của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin.

Tại điểm thu nhận ở phường Hạ Long, ngoài thân nhân liệt sĩ trên địa bàn còn có người dân từ các phường Hồng Gai, Hà Lầm, Cao Xanh và Hà Tu. Ngay từ sáng sớm, nhiều người đã có mặt. Có người tuổi đã cao, có người phải di chuyển hàng chục km, mang theo những giấy tờ và ký ức ít ỏi còn lại về người thân đã hy sinh. Việc lấy mẫu chỉ diễn ra trong ít phút, nhưng niềm mong đợi đã kéo dài hàng chục năm.

Ông Vũ Văn Thuộc, phường Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh chia sẻ: “Anh trai tôi đi bộ đội năm 1967, cho đến năm 1969 thì gia đình tôi nhận được giấy báo tử là anh trai đã hy sinh ở chiến trường B. Nếu sau này được báo tin anh tôi được tìm thấy hài cốt hoặc ở nghĩa trang thì gia đình chúng tôi rất phấn khởi, vì đã bao nhiêu năm trời rồi, gia đình chúng tôi chỉ thờ cúng theo giấy báo tử thôi. Biết có chương trình như thế này, gia đình chúng tôi rất phấn khởi và mong muốn đến một lúc nào đó tìm thấy phần mộ của anh tôi".

Cũng mang theo hy vọng tìm được người thân còn nằm lại chiến trường, ông Đỗ Văn Hiền, phường Cao Xanh, cho biết gia đình có hai người cậu hy sinh tại miền Nam. Một người đã được tìm thấy, đưa về an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Hà Tu, người còn lại đến nay vẫn chưa có thông tin.

“Có hai cậu hy sinh ở chiến trường miền Nam, một cậu hy sinh năm 1971, một cậu hy sinh năm 1972. Tìm thấy một cậu rồi, đưa về Nghĩa trang Hà Tu, còn một cậu chưa thấy. Bây giờ được Đảng và Nhà nước có chương trình để đi tìm liệt sĩ, gia đình cũng nhờ Đảng và Nhà nước giúp tìm cậu tôi được về với quê hương, về với gia đình", ông Đỗ Văn Hiền bày tỏ.

Đằng sau mỗi mẫu sinh phẩm là một hồ sơ cần được rà soát, đối chiếu kỹ lưỡng. Việc khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư giúp thông tin của thân nhân liệt sĩ được kiểm tra, cập nhật và xác minh ngay tại điểm thu nhận, qua đó bảo đảm đúng đối tượng, hạn chế trùng lặp và rút ngắn thời gian làm thủ tục. Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh Quảng Ninh là lực lượng nòng cốt tham mưu, tổ chức và điều phối chiến dịch. Ngay sau khi có kế hoạch của Bộ Công an, đơn vị đã tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương rà soát danh sách; đồng thời chuẩn bị địa điểm, phương tiện, trang thiết bị và lực lượng phục vụ.

“Đây cũng là việc làm góp phần thực hiện chính sách của Đảng và Nhà nước trong công tác đền ơn đáp nghĩa, uống nước nhớ nguồn đối với các liệt sĩ đã anh dũng hy sinh để bảo vệ nền độc lập của dân tộc. Mỗi mẫu sinh phẩm ADN thu nhận được là nguồn tài liệu quý giá để làm giàu dữ liệu ADN, phục vụ xác định danh tính các liệt sĩ còn chưa rõ thông tin; đồng thời cũng là sự gửi gắm niềm tin và hy vọng của biết bao gia đình trong suốt thời gian qua, mong mỏi được đón các liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương. Đối với cán bộ, chiến sĩ Công an, đây là nhiệm vụ chính trị và cũng là trách nhiệm cao cả của các thế hệ đi sau, thể hiện sự tri ân đối với các anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc, vì dân tộc", Thượng tá Đặng Thị Hồng Phương, Phó Trưởng phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh Quảng Ninh cho biết.

Để việc thu nhận mẫu diễn ra đúng quy trình và đúng tiến độ, công tác chuẩn bị được triển khai từ nhiều tuần trước. Cảnh sát khu vực đến từng gia đình tuyên truyền, hướng dẫn kê khai, bổ sung thông tin. Với những trường hợp tuổi cao, sức khỏe yếu hoặc đi lại khó khăn, Công an cơ sở bố trí phương tiện hỗ trợ; tổ công tác lưu động mang thiết bị đến tận nhà, tận giường bệnh để thu nhận mẫu. Tại phường Hạ Long, việc thu nhận mẫu không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng Công an. Chính quyền, các tổ chức đoàn thể và lực lượng ở cơ sở cùng tham gia rà soát, vận động, hỗ trợ thân nhân liệt sĩ.

Ông Lương Mạnh Tuấn, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Hạ Long, cho biết: “Đây là hoạt động có ý nghĩa rất quan trọng, thực hiện chỉ đạo của Đảng, Nhà nước. Trong những năm qua, việc đưa các liệt sĩ trở về quê hương, gia đình là một nhiệm vụ quan trọng. Đợt này, phường Hạ Long phối hợp với các phường tổ chức huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, đồng bộ để lấy mẫu 368 thân nhân liệt sĩ. Việc làm này đã thể hiện đạo lý "uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ người trồng cây".

Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những vùng đất từng in dấu bom đạn hôm nay đã hồi sinh, nhưng trong nhiều gia đình Việt Nam vẫn còn một khoảng trống chưa thể lấp đầy khi chưa biết chính xác người thân đã hy sinh đang yên nghỉ nơi đâu. Với họ, mong ước lớn nhất là một ngày người thân được trở về với tên tuổi, quê hương và gia đình.

Đến hết ngày 14/7, Quảng Ninh đã thu nhận và số hóa 3.173 mẫu sinh phẩm ADN, đạt 94,97% kế hoạch. Với những trường hợp chưa thể tham gia trong đợt cao điểm do nguyên nhân khách quan, Công an tỉnh tiếp tục phối hợp với các địa phương thu nhận bổ sung, phấn đấu hoàn thành toàn bộ kế hoạch. Sau đợt cao điểm, công việc vẫn tiếp tục. Các mẫu sinh phẩm sẽ được phân tích, cập nhật vào cơ sở dữ liệu và đối sánh với mẫu hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Đây là quá trình đòi hỏi thời gian, độ chính xác và sự phối hợp của nhiều cơ quan chuyên môn. Nhưng với những gia đình đã chờ hàng chục năm, việc dữ liệu người thân được đưa vào hệ thống đối sánh đã mở thêm hy vọng tìm lại tên tuổi và đưa liệt sĩ trở về.

Quảng Ninh hoàn thành hơn 91% kế hoạch lấy mẫu giám định ADN hài cốt liệt sĩ

VOV.VN - Tính đến hết ngày 10/7, đã có 14/15 địa phương của Quảng Ninh hoàn thành việc lấy mẫu ADN hài cốt liệt sỹ chưa xác định được danh tính tại các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn toàn tỉnh.