Phát biểu mở đầu cuộc làm việc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Thường trực Ủy ban Ủy ban Kinh tế và Tài chính làm rõ 6 vấn đề như làm rõ cách thức chuyển từ "thẩm tra theo hồ sơ" sang "thẩm tra chính sách", chủ động tham gia sớm vào chu trình chính sách.

"Về hoàn thiện thể chế phát triển, làm rõ thuận lợi, khó khăn, vướng mắc trong việc tham mưu, thẩm tra các dự án luật, nghị quyết trong bối cảnh phải sửa đổi đồng thời nhiều luật lớn về đất đai, đầu tư, thuế, ngân sách, doanh nghiệp, ngân hàng, thị trường vốn, kinh tế nhà nước. Điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là gì? Chất lượng hồ sơ, thời gian thẩm tra, thiếu dữ liệu, thiếu đánh giá tác động hay phối hợp chưa đồng bộ? Trách nhiệm của Ủy ban trong việc tham gia từ sớm, từ xa, phát hiện xung đột pháp luật, kiến nghị tháo gỡ điểm nghẽn thể chế cần được xác định như thế nào?", Chủ tịch Quốc hội nói.

Một lần nữa, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, Quốc hội đã thống nhất với Chính phủ việc ban hành luật phải kèm theo nghị định, thông tư hướng dẫn có chất lượng, không để tình trạng làm cho có.

Về giám sát việc tổ chức thi hành pháp luật, theo Chủ tịch Quốc hội, cần làm rõ và đề xuất trọng tâm giám sát nhiệm kỳ này trong các lĩnh vực ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, đầu tư công, ngân sách, các dự án trọng điểm và kinh tế tư nhân. Các thông tư, nghị định có gì không đúng với luật hay không, có kịp thời hay không và việc này cần phải đưa vào quy trình theo dõi thường xuyên.

Về mục tiêu tăng trưởng cao và mô hình tăng trưởng mới, Ủy ban cần tham mưu Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội trong việc kiểm soát ổn định vĩ mô, kỷ luật tài chính - ngân sách, an toàn nợ công, đồng thời tạo dư địa chính sách cho tăng trưởng, đổi mới sáng tạo và phát triển lực lượng sản xuất mới.

Chủ tịch Quốc hội cho rằng, trách nhiệm của Ủy ban ngoài thẩm tra chỉ tiêu, còn góp phần hình thành khung chính sách. Đặc biệt, làm rõ các điểm nghẽn trong huy động nguồn lực tài chính công, đất đai, tài nguyên, nguồn nhân lực, khu vực tư nhân, PPP, thị trường vốn, tài chính xanh.

Giữ vững kỷ luật tài chính - ngân sách, mở đường cho phát triển

Sau khi nghe các ý kiến phát biểu, kết luận cuộc làm việc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá cao sự đoàn kết, nỗ lực cao của các thành viên trong Ủy ban đã tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc để kinh tế - xã hội phát triển, đặc biệt trong những năm 2024-2025 vừa qua đã góp phần ổn định kinh tế vĩ mô.

Nhấn mạnh Quốc hội đã có chương trình lập pháp cho cả nhiệm kỳ, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban tiếp tục quán triệt, triển khai tinh thần nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng đến từng đảng viên; triển khai chương trình xây dựng pháp luật nhiệm kỳ khóa XVI, đặc biệt là những lĩnh vực mà Ủy ban phụ trách. Ngoài xây dựng dự án luật mới, Ủy ban cần tổng rà soát để phát hiện điểm nghẽn, bất cập trong công tác thực thi để sửa đổi luật.

Về công tác giám sát, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn yêu cầu, giám sát để khơi thông nguồn lực, không chỉ để chỉ ra sai phạm, chỉ rõ điểm nghẽn, nguyên nhân và giải pháp. Nguồn lực quốc gia đang nghẽn ở đâu? Nghẽn do luật, do phối hợp, do tâm lý sợ trách nhiệm hay do năng lực thực thi? Ủy ban Kinh tế và Tài chính phải trả lời bằng báo cáo giám sát có số liệu, địa chỉ, kiến nghị cụ thể.

Ủy ban Kinh tế và Tài chính bổ sung ngay vào chương trình hành động năm 2026 một số việc cụ thể: tổ chức thực hiện khối lượng 9 luật trình Quốc hội, 6 nội dung trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội theo thứ tự ưu tiên, không để áp lực tiến độ làm giảm chiều sâu thẩm tra; theo dõi dứt điểm 34 văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành còn chậm.

Bên cạnh đó, Ủy ban xây dựng kế hoạch rà soát 29 luật giai đoạn 2026 - 2030 theo nhóm chính sách lớn; vận hành 6 tiểu ban chuyên môn theo hướng thực chất, có sản phẩm đầu ra; tăng cường phối hợp với Kiểm toán Nhà nước, chuyên gia độc lập; tập trung tháo gỡ rào cản cho kinh tế tư nhân, nhất là tín dụng, đất đai, thị trường vốn, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo; đồng thời theo dõi tác động kinh tế - ngân sách của mô hình chinh quyền địa phương mới.

Theo Chủ tịch Quốc hội, Ủy ban cần chú ý đến những lĩnh vực rủi ro cao, tác động lớn như: hiệu quả đầu tư công, nhất là các dự án quan trọng quốc gia, các chương trình mục tiêu và các dự án chậm tiến độ, đội vốn, giải ngân thấp; kỷ luật tài chính - ngân sách, quản lý nợ công, quản lý tài sản công; thị trường tài chính, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, bảo hiểm, ngân hàng, bất động sản, các rủi ro lan truyền tới ổn định vĩ mô; hiệu quả chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, phát triển kinh tế tư nhân, doanh nghiệp nhà nước, PPP, huy động nguồn lực xã hội.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn lưu ý giữ vững kỷ luật tài chính - ngân sách, mở đường cho phát triển. Theo đó, mọi đề xuất tăng chi, giảm thu, miễn giảm thuế, phát hành trái phiếu, vay nợ, bảo lãnh, đầu tư công, sử dụng tài sản công đều phải được thẩm tra chặt chẽ, đúng nguyên tắc, đúng pháp luật. Đặc biệt, Ủy ban phải giúp Quốc hội thiết kế các cơ chế đủ an toàn để phát triển, đủ linh hoạt để khơi thông nguồn lực, đủ minh bạch để kiểm soát rủi ro, đủ trách nhiệm để tránh thất thoát, lãng phí.

"Thông điệp "Kỷ luật tài chính phải nghiêm, nhưng chính sách phát triển phải mở; quản lý phải chặt, nhưng không được làm nghẽn nguồn lực; ổn định vĩ mô phải vững, nhưng không được bỏ lỡ cơ hội tăng trưởng", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh và đề nghị xây dựng Ủy ban Kinh tế và Tài chính thành ủy ban mạnh về chuyên môn, mạnh về dữ liệu, mạnh về chuyên gia./.

Chủ tịch Quốc hội: Cần phải có cách làm mới, suy nghĩ mới, hành động mới

VOV.VN - Tiếp tục cuộc làm việc với các cơ quan của Quốc hội sau khi kiện toàn bộ máy nhiệm kỳ mới, nhằm rà soát việc thực hiện nhiệm vụ cả nhiệm kỳ, sáng 18/5, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn làm việc với Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội. Cùng dự có Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh.