Ngành Xây dựng tăng tốc giải ngân, thực hiện mục tiêu tăng trưởng

Năm 2026, Bộ Xây dựng được Thủ tướng Chính phủ giao tổng số 137.258 tỷ đồng. Bộ đã phân bổ chi tiết toàn bộ cho các chủ đầu tư, dự án 101.145 tỷ đồng, chiếm khoảng 76% kế hoạch, tập trung cho 2 dự án đường sắt trọng điểm; 32.698 tỷ đồng bố trí cho các dự án chuyển tiếp, thu hồi vốn ứng trước, quyết toán dự án hoàn thành và chuẩn bị đầu tư.

Sau khi rà soát tiến độ giải ngân các dự án trong 6 tháng đầu năm, ngành Xây dựng mới đạt 22,6%. Lãnh đạo Bộ Xây dựng chỉ rõ nguyên nhân do công tác GPMB chậm, nguồn nhiên vật liệu bố trí cho các dự án còn thiếu hụt do ảnh hưởng của biến động giá nguyên nhiên vật liệu. Đặc biệt là các dự án đường bộ chuyển tiếp theo phân cấp, phân quyền về các địa phương bị ảnh hưởng nhiều nhất.

Trong 6 tháng cuối năm, nhằm tích cực triển khai thực hiện Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ (Về quản lý và sử dụng vốn đầu tư công gắn với hạch toán kinh tế - xã hội, đánh giá hiệu quả đầu tư), Bộ đã rà soát, hoàn thiện danh mục, sắp xếp thứ tự ưu tiên các dự án có nhu cầu bố trí vốn NSNN trong Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 của Bộ gửi Bộ Tài chính, với Tổng nhu cầu là 1.289.164 tỷ đồng.

Để giải ngân đạt kế hoạch, Bộ tiếp tục đôn đốc, chỉ đạo các cơ quan, đơn vị tập trung, đẩy nhanh tiến độ công tác chuẩn bị đầu tư, triển khai các dự án, đặc biệt là Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam, Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Dự án cảng Hàng không quốc tế Long Thành, Dự án cảng Hàng không quốc tế Gia Bình, các dự án đường bộ cao tốc.

“Đề nghị chủ đầu tư/Ban quản lý dự án hoàn toàn chịu trách nhiệm trước Bộ trưởng, nếu không hoàn thành nhiệm vụ giải ngân hoặc để thất thoát, lãng phí. Rà soát khả năng giải ngân các dự án 2026 bố trí chuyển tiếp để giải ngân được số vốn đã bố trí, trường hợp dự án chậm tiến độ sẽ không được điều chỉnh giảm kết quả năm. Kết quả giải ngân sẽ đánh giá kết quả đánh giá hoàn thành nhiệm vụ của tập thể, cá nhân theo quy định”, ông Trần Minh Phương, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Xây dựng) nêu giải pháp tăng tốc giải ngân.

Về mặt chính sách, Bộ Xây dựng tập trung tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về giải phóng mặt bằng, nguồn cung vật liệu xây dựng, thủ tục đầu tư, công tác tái định cư; đôn đốc các chủ đầu tư, ban quản lý dự án và nhà thầu tăng cường nguồn lực, bảo đảm tiến độ các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành Xây dựng và giao thông vận tải.

Ông Lê Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng nêu thực tế, một số dự án vừa rồi thông xe tuyến chính, nhưng các hạng mục đường gom, nút giao chưa hoàn thành thì các đơn vị, các ban quản lý cần khẩn trương tập hợp lực lượng, máy móc hoàn thiện, đưa vào khai thác theo yêu cầu.

“Cần tập trung để đảm bảo hoàn thành các hệ thống giao thông thông minh, kiểm soát tài động xe thu phí theo đúng tiết độ. Những hạng mục này chậm cũng ảnh hưởng đến vấn đề giải ngân, cũng như kế hoạch thu phí các dự án, từ Bãi Vọt - Cam Lộ hoàn thành thu phí 15/7, Quảng Ngãi - Nha Trang phải hoàn thành thu phí từ 15/8/2026. Chỉ duy nhất 2 dự án từ Cần Thơ - Cà Mau của Ban Mỹ Thuận hoàn thành thu phí vào 15/9/2026”, ông Tiến yêu cầu.

Trong công tác quản lý hoạt động đầu tư xây dựng, Bộ đã xây dựng, trình cấp có thẩm quyền ban hành và tổ chức hội nghị phổ biến Luật Xây dựng số 135/2025/QH15 và 6 Nghị định hướng dẫn thi hành có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Đây là bước đột phá quan trọng trong hoàn thiện thể chế về đầu tư xây dựng, góp phần xây dựng hành lang pháp lý đồng bộ, thông thoáng, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng. Đáng chú ý trong Nghị định về hợp đồng, yêu cầu quan trọng là triển khai cần tuân thủ và tôn trọng hợp đồng, tránh thất thoát, lãng phí.

“Chủ đầu tư do nhiều lý do khác nhau triển khai chậm do công tác giải phóng mặt bằng chậm, phê duyệt chậm. Chưa kể trong quá trình thanh toán chậm dẫn đến việc nhà thầu phải ứng vốn gây lãng phí. Vấn đề nữa là tổ chức thực hiện của các nhà thầu nếu không tốt sẽ bị lỗ, còn trong quá trình phê duyệt chú ý chọn được các nhà thầu có năng lực, khi tổ chức thực thực hiện phải tôn trọng đúng hợp đồng”, ông Lê Quang Hùng, Chủ tịch Hội Bê tông Việt Nam phân tích.

Bộ Xây dựng cũng đã tổ chức Hội nghị chuyên đề về công tác quản lý chi phí đầu tư xây dựng, quản lý định mức và giá xây dựng; qua đó nghiên cứu, đề xuất các giải pháp hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả công tác quản lý chi phí đầu tư xây dựng; Tăng cường rà soát, bổ sung, hoàn thiện hệ thống định mức kinh tế - kỹ thuật của ngành theo hướng thống nhất, đồng bộ, hiện đại, hài hòa với các tiêu chuẩn quốc tế, phù hợp điều kiện thực tiễn.

“Các khó khăn khó khăn cần tập trung giải quyết để đảm bảo tiến độ giải ngân. Thứ nhất là về mặt bằng, các địa phương phải tạo điều kiện tháo gỡ. Thứ hai là khó khăn về vật liệu đã có rất nhiều Công điện chỉ đạo từ Thủ tướng cho đến Bộ trưởng nên cùng tập trung giải quyết. Phía các đơn vị nhà thầu tập trung làm tốt các công việc, đảm bảo tiến độ về năng lực, máy móc, nhân lực chắc chắn tiến độ giải ngân sẽ tốt. Công tác thanh quyết toán cần làm ngay, trên nguyên tắc phải thanh quyết toán đúng, không được có tâm lý chờ đợi”, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh nhấn mạnh.

Lãnh đạo Bộ Xây dựng cũng nhấn mạnh, khối lượng công việc thời gian tới còn rất lớn, cần có sự phối hợp giữa các Bộ, ngành và địa phương, hỗ trợ các dự án tháo gỡ vướng mắc, đặc biệt là mặt bằng, nguồn vật liệu, tạo nền tảng bứt tốc sản lượng và tiến độ giải ngân, thực hiện thành công mục tiêu tăng trưởng của ngành trong năm 2026.

Phó Thủ tướng yêu cầu TP.HCM gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả giải ngân

VOV.VN - Văn phòng Chính phủ có Thông báo số 365/TB-VPCP ngày 10/7/2026 kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại buổi làm việc với lãnh đạo Thành phố Hồ Chí Minh.