Tăng trưởng kinh tế hai con số: Cần đổi mới tư duy và phương thức điều hành

Trong 6 tháng đầu năm 2026, tăng trưởng kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì hướng tích cực, GDP quý II/2026 ước tăng 8,39% so với cùng kỳ năm trước, qua đó đưa tốc độ tăng GDP 6 tháng lên 8,18%. Với kịch bản điều chỉnh tại Nghị quyết số 168/NQ-CP ngày 27/6/2026 của Chính phủ về cập nhật kịch bản tăng trưởng và các giải pháp trọng tâm trong những quý còn lại năm 2026, để đạt mục tiêu tăng trưởng cả năm, GDP trong 6 tháng cuối năm phải tăng khoảng 11,9%.

Tại Diễn đàn “Kích hoạt tăng trưởng: Chính sách vi mô đột phá và mục tiêu hai con số”, do Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới chủ trì ngày 14/7, ông Tô Hoài Nam, Phó Chủ tịch thường trực Hiệp hội DNNVV Việt Nam cho rằng, khó khăn lớn nhất của các DNNVV hiện nay vẫn chính là việc tiếp cận nguồn vốn, đất đai và công nghệ, dữ liệu cũng như nguồn nhân lực. “Các DNNVV hiện nay mặc dù đã có đơn hàng, có thị trường nhưng vẫn không thể nào bắt tay vào sản xuất, khi không đáp ứng được các điều kiện vay vốn”, ông Nam giãi bày.

Điểm nghẽn thứ hai của các DNNVV theo ông Nam chính là chi phí đơn thuần hiện còn cao hơn năng lực của DN, đơn cử cùng một vị thế về thuế, về môi trường hay về chuyển đổi số, đối với các DN lớn đã có sẵn bộ nhận diện, nhưng với các DNNVV đòi hỏi chi phí đơn thuần đáng kể. Do đó, theo ông Nam, các DN cần được tạo cơ chế phù hợp, bằng việc xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ các DNNVV để có thể phát triển bền vững.

Lo ngại nguồn vốn từ thị trường vốn, từ các công cụ nợ trái phiếu lẽ ra phải đảm trách việc cấp vốn cho nền kinh tế trong trung và dài hạn, TS. Nguyễn Sơn, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam cho rằng, quá trình này hiện chưa đáp ứng được yêu cầu.

“Kết thúc năm 2025, mức tăng trưởng tín dụng khoảng 145%GDP là ngưỡng quá cao, nên đằng sau đó chứa đựng khá nhiều rủi ro. Để cung cấp vốn cho nền kinh tế thông qua thị trường vốn từ nay đến 2030, Việt Nam phải huy động khoảng 5,4 triệu tỷ đồng thông qua thị trường cổ phiếu, chưa tính thị trường công cụ nợ, đó là những thách thức để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng hai con số dài hạn từ 2026 - 2030, vì thế đòi hỏi cần có nhiều chiến lược, nhất là chiến lược nâng hạng thị trường”, ông Sơn nhận định.

Chính sách thuế hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng

Nhấn mạnh chính sách thuế cần được nhìn nhận không chỉ là công cụ huy động nguồn thu cho ngân sách nhà nước, đây còn là một bộ phận quan trọng của chính sách phát triển, ông Nguyễn Văn Phụng, nguyên Vụ trưởng Vụ Quản lý thuế doanh nghiệp lớn (Bộ Tài chính) chỉ rõ, mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn mới đặt Việt Nam trước yêu cầu phải đổi mới đồng bộ, cả tư duy phát triển và phương thức điều hành chính sách.

Khi đó, tăng trưởng kinh tế không chỉ được đo bằng tốc độ gia tăng GDP, còn phải được phản ánh qua chất lượng thể chế, năng suất của nền kinh tế, khả năng tích lũy nội lực, mức độ tham gia của khu vực tư nhân và năng lực thích ứng trước những biến động từ bên ngoài.

“Chính sách thuế cần được nhìn nhận như một bộ phận hữu cơ của chiến lược phát triển quốc gia. Giá trị của chính sách thuế không chỉ thể hiện ở khả năng huy động nguồn lực cho ngân sách, còn ở mức độ tạo lập môi trường kinh doanh minh bạch, khuyến khích đầu tư dài hạn, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và củng cố niềm tin của các chủ thể kinh tế. Một hệ thống thuế phù hợp phải vừa bảo đảm tính công bằng và trung lập tương đối, vừa có khả năng thích ứng trước sự thay đổi của mô hình kinh doanh, công nghệ, chuỗi giá trị và các chuẩn mực quốc tế”, ông Phụng nhìn nhận.

Cũng theo nhận định của ông Phụng, trong thời gian tới, hiệu quả của cải cách thuế không chỉ phụ thuộc vào nội dung của các sắc thuế, còn phụ thuộc vào chất lượng tổ chức thực hiện, mức độ phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức, năng lực quản trị dữ liệu và khả năng đồng hành với người nộp thuế.

“Khi chính sách được xây dựng trên cơ sở bằng chứng, được thực thi nhất quán và được điều chỉnh kịp thời theo kết quả thực tế, hệ thống thuế sẽ trở thành 1 nền tảng quan trọng để Việt Nam huy động và phân bổ nguồn lực hiệu quả, củng cố sức mạnh nội sinh và tiến gần hơn tới mục tiêu phát triển nhanh, bao trùm và bền vững”, ông Phụng tin tưởng.

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, những kết quả đạt được trong nửa đầu năm 2026 cho thấy các động lực tăng trưởng tiếp tục được củng cố, đặc biệt trong công nghiệp, xây dựng và dịch vụ, nhưng tốc độ đạt được vẫn thấp và khoảng cách đến mục tiêu tăng trưởng hai con số vẫn còn lớn, khi GDP trong 6 tháng cuối năm phải tăng từ 11% - 12%.

Để đạt được mục tiêu này đòi hỏi các chính sách tài khóa, tiền tệ, đầu tư công, phát triển DN và cải cách thể chế phải được phối hợp chặt chẽ, đồng thời không được làm gia tăng mất cân đối vĩ mô hoặc suy giảm tính bền vững tài khóa.

Phó Thủ tướng: Tăng trưởng kinh tế 6 tháng đầu năm cao nhất trong nhiều nhiệm kỳ

VOV.VN - Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, tăng trưởng kinh tế 6 tháng đầu năm đạt mức cao nhất trong nhiều nhiệm kỳ trở lại đây, đưa Việt Nam vào nhóm các nền kinh tế có tốc độ tăng trưởng GDP cao hàng đầu thế giới.