Ăn uống thế nào để làm chậm lão hóa? 4 bí quyết đáng thử
VOV.VN - Sau tuổi 40, khối cơ, quá trình chuyển hóa và khả năng phục hồi của cơ thể bắt đầu suy giảm. Tuy nhiên, chế độ ăn uống cân đối và lối sống lành mạnh có thể giúp duy trì thể lực, hạn chế một số thay đổi do tuổi tác và hỗ trợ lão hóa khỏe mạnh.
Ưu tiên gạo lứt và cá trong bữa ăn chính
Cơm trắng và tinh bột tinh chế nếu tiêu thụ quá nhiều, thiếu chất xơ và dưỡng chất có thể gây khó khăn cho việc kiểm soát đường huyết. Đường huyết tăng kéo dài làm gia tăng hình thành các sản phẩm glycat hóa cuối cùng (AGEs), liên quan đến stress oxy hóa, viêm và quá trình lão hóa sinh học. Vì vậy, nên luân phiên gạo trắng với gạo lứt và ngũ cốc nguyên hạt để bổ sung chất xơ, hỗ trợ kiểm soát đường huyết và sức khỏe chuyển hóa.
Bên cạnh đó, cá béo như cá hồi, cá thu cung cấp omega-3, đặc biệt là DHA - thành phần quan trọng của màng tế bào thần kinh. Dưỡng chất này góp phần hỗ trợ sức khỏe não bộ và tim mạch. Tuy nhiên, bằng chứng về khả năng cải thiện trí nhớ vẫn chưa thống nhất. Do đó, nên ăn cá trong chế độ dinh dưỡng đa dạng, thay vì kỳ vọng một loại thực phẩm có thể ngăn ngừa lão hóa hoặc điều trị bệnh viêm mạn tính, bao gồm một số bệnh tự miễn.
Uống nước sau khi thức dậy và bổ sung chất xơ
Sau một đêm ngủ, cơ thể vẫn mất nước qua hơi thở và bài tiết. Uống một ly nước sau khi thức dậy giúp bổ sung chất lỏng, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy uống nước vào thời điểm cố định có thể đảo ngược lão hóa.
Để hỗ trợ sức khỏe lâu dài, nên duy trì chế độ ăn cân đối, giàu chất xơ từ rau xanh, trái cây, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt. Chất xơ giúp cải thiện tiêu hóa, nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột, góp phần điều hòa miễn dịch và phản ứng viêm.
Bên cạnh đó, magie cần thiết cho chức năng thần kinh, cơ bắp, chuyển hóa năng lượng, đồng thời tham gia điều hòa đường huyết và huyết áp. Các loại hạt, đậu, ngũ cốc nguyên hạt và rau lá xanh là những nguồn cung cấp magie tốt. Kết hợp uống đủ nước với chế độ ăn giàu chất xơ và khoáng chất giúp duy trì các chức năng cơ thể khi tuổi tác tăng lên.
Ăn trứng để bổ sung dưỡng chất cho não và cơ bắp
Suy giảm khối lượng và sức mạnh cơ bắp ở người lớn tuổi làm tăng nguy cơ yếu cơ, hạn chế vận động và té ngã. Tình trạng này có thể tiến triển nhanh hơn khi cơ thể thiếu protein hoặc ít vận động. Người cao tuổi khỏe mạnh thường cần khoảng 1-1,2 g protein/kg cân nặng mỗi ngày, tùy nhu cầu và tình trạng sức khỏe; người mắc bệnh thận cần điều chỉnh theo hướng dẫn chuyên môn.
Trứng là nguồn protein chất lượng cao, cung cấp các axit amin thiết yếu và choline hỗ trợ hoạt động của hệ thần kinh. Tuy nhiên, để duy trì khối cơ, người lớn tuổi nên kết hợp nhiều nguồn đạm như cá, thịt nạc, sữa, trứng và các loại đậu, đồng thời phân bổ hợp lý trong ngày. Bên cạnh dinh dưỡng, tập luyện tăng sức mạnh cơ bắp phù hợp với thể trạng cũng giúp duy trì khả năng vận động và hạn chế mất cơ do tuổi tác.
Hạn chế đồ ngọt và lựa chọn cà phê hoặc trà phù hợp
Tiêu thụ quá nhiều đường từ bánh kẹo, nước ngọt có thể gây khó kiểm soát cân nặng và đường huyết. Thay vào đó, có thể chọn trà hoặc cà phê không đường, đồng thời bổ sung vitamin C từ rau củ, trái cây để hỗ trợ sức khỏe tế bào. Coenzyme Q10 tham gia quá trình tạo năng lượng, nhưng chưa có đủ bằng chứng cho thấy việc bổ sung riêng chất này giúp đảo ngược lão hóa.
Người trung niên nên ưu tiên thực phẩm giàu omega-3 như cá hồi, cá thu và chất béo không bão hòa từ dầu ô liu, các loại hạt; ngủ đủ 7-9 giờ mỗi đêm và bảo đảm dinh dưỡng cân đối. Người mắc bệnh thận hoặc dùng thuốc có nguy cơ tăng kali máu cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung kali.
Hạn chế năng lượng dư thừa có thể cải thiện một số chỉ số chuyển hóa, nhưng chưa được chứng minh giúp kéo dài tuổi thọ ở người. Vì vậy, cần tránh ăn kiêng quá mức, kết hợp dinh dưỡng hợp lý, vận động thường xuyên, ngủ đủ giấc và kiểm soát bệnh mạn tính để duy trì sức khỏe, khả năng vận động và chất lượng cuộc sống khi tuổi tác tăng lên.