Châu Âu đặt dấu hỏi về chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran
VOV.VN - Thủ tướng Đức Friedrich Merz ngày 18/3 lần đầu tiên thừa nhận nguy cơ cuộc xung đột tại Trung Đông có thể trở thành “gánh nặng cho mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương”.
Nhận định trên được đưa ra trong bối cảnh những khác biệt giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu ngày càng bộc lộ rõ từ chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran cho đến cách thức đảm bảo an ninh tại Eo biển Hormuz, tuyến vận tải biển quan trọng của thế giới.
Phát biểu trước Quốc hội Đức, Thủ tướng Friedrich Merz nhấn mạnh: “Chúng tôi không muốn cuộc chiến này trở thành gánh nặng cho quan hệ đối tác xuyên Đại Tây Dương. Chúng tôi muốn và cần mối quan hệ đó, vì vậy Đức đang duy trì đối thoại với Mỹ ở mọi cấp độ. Tôi luôn nói rõ rằng chúng ta chia sẻ nhiều mục tiêu quan trọng với Mỹ. Tuy nhiên, chúng ta không thể và sẽ không né tránh việc thẳng thắn trao đổi với các đối tác về những khác biệt trong quan điểm và lợi ích. Một mối quan hệ đối tác thực chất phải có khả năng vượt qua những khác biệt đó – nếu không, thì đó không còn là một quan hệ đối tác đúng nghĩa”.
Đáng chú ý, trong phát biểu của mình, nhà lãnh đạo Đức bày tỏ hoài nghi về tính khả thi và hiệu quả của chiến dịch quân sự hiện nay của Mỹ tại Iran, đồng thời nhận định chưa có “một phương án thuyết phục” cho khả năng thành công. Ông đồng thời tiết lộ phía Mỹ chưa tiến hành tham vấn đầy đủ với các đồng minh châu Âu và cho rằng sự hỗ trợ từ châu Âu là không cần thiết.
Lập trường này phản ánh xu hướng thận trọng của nhiều quốc gia châu Âu, đồng thời cho thấy những rạn nứt nhất định trong cách tiếp cận giữa hai bờ Đại Tây Dương trước một cuộc khủng hoảng an ninh ngày càng phức tạp. Đức nằm trong số những quốc gia tuyên bố sẽ không tham gia các hoạt động quân sự tại eo biển Hormuz theo đề nghị của Mỹ chừng nào xung đột còn tiếp diễn. Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ trích lập trường này, cho rằng NATO đang phạm phải “một sai lầm rất ngớ ngẩn” khi không hỗ trợ Mỹ trong cuộc đối đầu với Iran.
“Tôi thất vọng về NATO khi Mỹ đã chi hàng nghìn tỷ đô la cho tổ chức này trong suốt nhiều năm qua. Đây là một trong những nguyên nhân góp phần làm gia tăng thâm hụt ngân sách và buộc chúng ta phải hỗ trợ các quốc gia khác. Vì vậy, khi các đồng minh không đáp lại bằng sự hỗ trợ tương xứng, đó là điều chúng ta cần phải cân nhắc nghiêm túc”.
Các đồng minh châu Âu của Mỹ tới nay vẫn theo đuổi cách tiếp cận thận trọng và ưu tiên ngoại giao. Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu, Kaja Kallas, khẳng định châu Âu không mong muốn bị cuốn vào xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran, đồng thời không có kế hoạch mở rộng các hoạt động hộ tống tại Hormuz. Trong một nỗ lực trấn an về sự bền chặt của mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương, Tổng thư ký NATO Mark Rutte nhấn mạnh:
“Về eo biển Hormuz, tôi đã trao đổi với nhiều đồng minh. Rõ ràng, tất cả chúng ta đều thống nhất rằng tuyến hàng hải này cần được mở lại. Theo những gì tôi được biết, các đồng minh đang phối hợp chặt chẽ, thảo luận về cách thức triển khai và lựa chọn phương án phù hợp nhất. Họ đang cùng nhau tìm ra giải pháp”.
Tuy nhiên, theo giới quan sát, những khác biệt hiện nay không chỉ mang tính tình huống mà phản ánh sự dịch chuyển sâu hơn trong ưu tiên chiến lược. Châu Âu ngày càng thận trọng với các hành động quân sự đơn phương, trong khi vẫn duy trì kênh đối thoại với Iran. Đồng thời, xu hướng tự chủ chiến lược cũng khiến các nước châu Âu cân nhắc kỹ lưỡng hơn trước các đề nghị chia sẻ gánh nặng từ Mỹ.
Iran xác nhận Bộ trưởng Tình báo Esmaeil Khatib đã thiệt mạng
VOV.VN - Iran xác nhận Bộ trưởng Tình báo Esmaeil Khatib đã thiệt mạng trong một cuộc không kích của Israel.
