"Chiến tranh kinh tế" Mỹ - Iran gây ảnh hưởng đến toàn cầu
VOV.VN - Mỹ đang gia tăng sức ép kinh tế đối với Iran, trong khi vẫn để ngỏ khả năng sử dụng biện pháp quân sự. Trong bối cảnh hoạt động hàng hải qua những tuyến đường chiến lược bị gián đoạn, cuộc đối đầu giữa Mỹ và Iran không còn là câu chuyện của riêng hai nước.
Giữa lúc cuộc chiến Mỹ - Iran vẫn chưa có hồi kết, giá dầu, vận tải và lương thực đang cho thấy phần còn lại của thế giới cũng phải chia sẻ hóa đơn.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent hôm 24/8 công bố chiến dịch trừng phạt mới, cảnh báo các quốc gia, doanh nghiệp và tổ chức tiếp tục hỗ trợ hoạt động kinh tế của Iran có thể bị loại khỏi hệ thống tài chính sử dụng đồng USD. Mỹ cũng cho biết đã xác định các mạng lưới giúp Iran thu lợi từ dầu mỏ và né tránh trừng phạt, đồng thời đưa hàng chục cá nhân, thực thể và tàu thuyền vào diện xử lý.
“Không ai nằm ngoài tầm với của các biện pháp trừng phạt từ Mỹ. Nếu họ tạo điều kiện cho các giao dịch họ sẽ trở thành mục tiêu bị nhắm đến”.
Sức ép không chỉ nằm ở kinh tế. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tuyên bố Washington không loại trừ khả năng sử dụng biện pháp quân sự nếu thấy cần thiết, kể cả tại eo biển Hormuz hoặc khu vực xung quanh Iran.
Đáp lại, phía Iran khẳng định các biện pháp mới của Mỹ sẽ thất bại. Bộ trưởng Kinh tế và Tài chính Iran Ali Madanizadeh cho biết Tehran đã chuẩn bị một kế hoạch hai năm để ứng phó, dù ông thừa nhận người dân đang chịu sức ép từ lạm phát, tiền tệ và tình trạng thiếu hụt.
“Họ muốn tiến hành khủng bố kinh tế chống lại chúng ta và chúng ta cũng có những công cụ riêng. Lần này, họ không nên nghĩ rằng phản ứng của chúng ta sẽ chỉ mang tính phòng thủ và tự vệ. Họ cũng nên lường trước rằng chúng ta sẽ chuyển sang thế tấn công. Thời đại của thế giới đơn cực đã kết thúc”.
Tình cảnh Iran khi bị Mỹ siết chặt trừng phạt kinh tế
VOV.VN - Chính phủ Iran đã phát đi tín hiệu về khả năng tăng giá nhiên liệu ngay trước thềm các lệnh trừng phạt kinh tế mới từ Mỹ, trong bối cảnh giá thực phẩm và các mặt hàng khác tại Iran vốn đã tăng vọt do nhiều nguyên nhân.
Tuy nhiên, tác động của cuộc đối đầu đang lan xa hơn nhiều. Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres cho biết hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz gần như đình trệ. Giá dầu đã tăng khoảng 33% kể từ khi xung đột bắt đầu, trong khi giá cước container toàn cầu cao hơn 84% so với một năm trước. Các dòng vận chuyển năng lượng, phân bón và hàng hóa thiết yếu qua Hormuz, Biển Đỏ và những tuyến hàng hải khác đang chịu sức ép lớn.
“Những cuộc khủng hoảng này đang bóp nghẹt các huyết mạch thương mại toàn cầu và gây áp lực đặc biệt nặng nề lên hệ thống lương thực toàn cầu. Kết quả rất rõ ràng: giá cả tăng cao, nạn đói ngày càng trầm trọng, mùa màng thất bát và sự đau khổ gia tăng - đặc biệt là đối với những người dễ bị tổn thương nhất trên thế giới. Chỉ riêng tại eo biển Hormuz, hoạt động vận chuyển gần như bị đình trệ”.
Liên Hợp Quốc đang đề xuất một cơ chế hỗ trợ đăng ký, xác minh và giám sát các tàu vận chuyển phân bón và nguyên liệu liên quan, song kế hoạch chỉ có thể được triển khai khi các bên cùng đồng thuận.
Từ lệnh trừng phạt, nguy cơ quân sự cho tới những chuyến tàu bị đình trệ tại Hormuz, cuộc đấu sức Mỹ - Iran đang tạo ra những hiệu ứng vượt xa Trung Đông. Và khi dầu mỏ, cước vận tải hay phân bón trở nên đắt đỏ hơn, hóa đơn cuối cùng không chỉ nằm ở Mỹ hay Iran, mà được chia sẻ với phần còn lại của thế giới.
Iran phản ứng ra sao khi Mỹ phát động chiến tranh kinh tế?
VOV.VN - Giới chuyên gia nhận định, dù ban lãnh đạo Iran có thể coi việc chấm dứt xung đột là điều cần thiết trước áp lực kinh tế ngày càng tăng từ Mỹ, song điều này không đồng nghĩa với việc Tehran sẽ chấp nhận các yêu sách của Washington.
