Iran nhắm vào hệ thống cáp ngầm dưới eo biển Hormuz sau lệnh phong tỏa
VOV.VN - Sau khi eo biển Hormuz bị phong tỏa, Iran hiện được cho là đang hướng sự chú ý sang một mục tiêu chiến lược khác nằm dưới tuyến hàng hải quan trọng này: hệ thống cáp ngầm phục vụ internet và giao dịch tài chính toàn cầu.
Theo nhiều nguồn tin khu vực, Iran đang cân nhắc áp đặt phí đối với các tập đoàn công nghệ quốc tế sử dụng các tuyến cáp internet ngầm chạy qua eo biển Hormuz — tuyến đường huyết mạch không chỉ của thương mại dầu mỏ mà còn của hạ tầng kỹ thuật số toàn cầu.
Hãng thông tấn Tasnim, cơ quan truyền thông có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), cho biết các tuyến cáp này đóng vai trò kết nối internet và dữ liệu cho hàng loạt quốc gia vùng Vịnh như Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Qatar, Bahrain, Kuwait và Saudi Arabia.
Trong bối cảnh chiến sự giữa Iran và Mỹ ngày càng căng thẳng, Tehran trước đó đã triển khai các biện pháp thu phí đối với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz. Giờ đây, các tín hiệu từ truyền thông Iran cho thấy nước này có thể mở rộng sức ép sang cả lĩnh vực hạ tầng số, với cảnh báo rằng hoạt động truyền dữ liệu qua các tuyến cáp ngầm có thể bị gián đoạn nếu các công ty không chấp nhận trả phí sử dụng.
“Chúng tôi sẽ áp đặt phí đối với các tuyến cáp internet”, người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari tuyên bố trong một bài đăng trên mạng xã hội X hồi tuần trước.
Theo truyền thông thân IRGC, các nghị sĩ Iran đã thảo luận về kế hoạch nhằm kiểm soát hoặc gây sức ép lên các tuyến cáp ngầm kết nối các quốc gia Arab với châu Âu và châu Á.
Trong kịch bản được các phương tiện truyền thông Iran đề cập, những tập đoàn công nghệ lớn như Google, Microsoft, Meta và Amazon sẽ phải tuân thủ luật pháp Iran nếu muốn tiếp tục sử dụng hạ tầng cáp ngầm đi qua khu vực này. Các công ty vận hành cáp biển cũng có thể bị yêu cầu trả phí cấp phép, trong khi quyền sửa chữa và bảo trì sẽ được trao độc quyền cho các công ty Iran.
Một số tập đoàn công nghệ quốc tế được cho là đã đầu tư vào các tuyến cáp chạy qua Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz, dù hiện chưa rõ liệu những tuyến cáp đó có đi qua vùng biển thuộc chủ quyền của Iran hay không. Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng vẫn còn nhiều câu hỏi về khả năng Tehran thực thi kế hoạch này trong thực tế, đặc biệt khi các lệnh trừng phạt của Mỹ hiện cấm các công ty phương Tây thực hiện thanh toán trực tiếp cho Iran.
Các tuyến cáp ngầm dưới biển hiện là xương sống của nền kinh tế số toàn cầu. Theo Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU), khoảng 99% lưu lượng Internet quốc tế được truyền tải thông qua mạng lưới cáp quang đặt dưới đáy đại dương. Không chỉ phục vụ Internet, các tuyến cáp này còn đảm nhiệm việc truyền tải dữ liệu tài chính, viễn thông và điện toán đám mây giữa các quốc gia - nền tảng quan trọng của thương mại điện tử, hệ thống ngân hàng và các dịch vụ kỹ thuật số hiện đại.
Trong số các quốc gia vùng Vịnh, UAE và Saudi Arabia được xem là dễ tổn thương đặc biệt trước nguy cơ này, khi cả hai đang đầu tư hàng tỷ USD để phát triển trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu và hạ tầng kỹ thuật số quy mô lớn.
Các công ty AI và điện toán đám mây của hai nước phụ thuộc đáng kể vào hệ thống cáp ngầm xuyên Vịnh Ba Tư để phục vụ khách hàng trên toàn khu vực. Vì vậy, bất kỳ sự gián đoạn nào đối với mạng lưới cáp biển cũng có thể tác động trực tiếp tới tham vọng trở thành trung tâm công nghệ và AI của Trung Đông mà Abu Dhabi và Riyadh đang theo đuổi.