Xung đột Mỹ - Iran tại eo biển Hormuz nóng trở lại
VOV.VN - Các cuộc đấu hỏa lực mới giữa Mỹ và Iran tại eo biển Hormuz đang khiến căng thẳng Trung Đông tiếp tục leo thang, bất chấp lệnh ngừng bắn được hai bên duy trì từ đầu tháng 4 để phục vụ đàm phán.
Việc tàu chiến Mỹ và lực lượng Iran đồng loạt cáo buộc nhau tấn công trên tuyến hàng hải chiến lược này không chỉ phủ bóng lên các nỗ lực ngoại giao, mà còn lập tức tác động tới thị trường năng lượng toàn cầu khi giá dầu tăng mạnh trong phiên giao dịch châu Á ngày 8/5.
Theo Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), lực lượng Iran đã phóng tên lửa, máy bay không người lái và triển khai xuồng cao tốc nhằm vào ba tàu khu trục của Mỹ khi các tàu này di chuyển qua eo biển Hormuz để tiến vào vịnh Oman. Mỹ cho biết toàn bộ tên lửa và UAV đã bị đánh chặn, không có thiệt hại nào đối với lực lượng Mỹ.
Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ sau đó xác nhận quân đội Mỹ đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các cơ sở quân sự Iran mà Mỹ cho là liên quan các vụ tấn công, bao gồm địa điểm phóng tên lửa, trung tâm chỉ huy và các cơ sở tình báo giám sát.
Về phía Iran, Bộ tư lệnh Khatam al-Anbiya và hải quân Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran cáo buộc Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn khi tấn công tàu chở dầu Iran gần eo biển Hormuz cũng như các khu vực ven biển tại Bandar Abbas và đảo Qeshm. Truyền thông Iran cho hay nhiều tiếng nổ đã được ghi nhận gần Bandar Abbas và đảo Qeshm, trong khi Iran khẳng định đã đáp trả bằng hỏa lực tên lửa nhằm vào “các đơn vị thù địch” trên biển.
Đây không phải lần đầu Mỹ và Iran đấu hỏa lực kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực ngày 8/4. Trước đó ngày 4/5, quân đội Mỹ tuyên bố đã phá hủy nhiều xuồng nhỏ và đánh chặn tên lửa cùng UAV của Iran trong chiến dịch bảo vệ tuyến hàng hải qua Hormuz, dù Tehran bác bỏ thông tin này.
Trong bối cảnh đó, Mỹ vẫn duy trì áp lực ngoại giao với Tehran. Phát biểu với Đài ABC ngày 7/5 sau vụ đấu hỏa lực, Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả các cuộc không kích mới nhất nhằm vào Iran chỉ là một “cú chạm nhẹ”, đồng thời khẳng định lệnh ngừng bắn vẫn còn hiệu lực.
“Kế hoạch của chúng tôi rất đơn giản: Iran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân và họ sẽ không bao giờ có được điều đó. Nếu họ không nhanh chóng ký thỏa thuận, họ sẽ phải đối mặt với nhiều đau khổ hơn”, ông Trump nói.
Tổng thống Trump cũng cho biết Mỹ sẽ tiếp tục dành thời gian cho đàm phán, song để ngỏ khả năng quay lại lựa chọn quân sự nếu không đạt được thỏa thuận với Iran.
Toàn cảnh quốc tế trưa 8/5: Ông Trump dọa ra tay với Iran “dữ dội hơn nhiều”
VOV.VN - Tổng thống Donald Trump tuyên bố quân Mỹ đã tiêu diệt các lực lượng Tehran tấn công 3 tàu khu trục của hải quân Mỹ ở eo biển Hormuz, đồng thời cảnh báo sẽ ra tay “dữ dội hơn nhiều" nếu Iran không sớm ký thỏa thuận.
Trong khi đó, phía Iran cho biết đang xem xét đề xuất mới nhất của Mỹ thông qua trung gian Pakistan. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei khẳng định nước này sẽ phản hồi sau khi hoàn tất đánh giá nội dung đề xuất.
Tại Liên hợp quốc, Iran đồng thời bác bỏ dự thảo nghị quyết do Mỹ và Bahrain hậu thuẫn liên quan tình hình eo biển Hormuz. Đại sứ Iran tại Liên hợp quốc Amir Saeid Iravani cáo buộc Mỹ đang lợi dụng vấn đề “tự do hàng hải” để hợp pháp hóa các hành động quân sự chống Iran.
“Lập trường của Iran rất rõ ràng: giải pháp khả thi duy nhất tại eo biển Hormuz là chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn, dỡ bỏ lệnh phong tỏa hàng hải và khôi phục quyền đi lại bình thường. Mỹ đang thúc đẩy một dự thảo nghị quyết mang động cơ chính trị nhằm hợp pháp hóa các hành động bất hợp pháp chống Iran. Mỹ không có tư cách pháp lý hay đạo đức để tự coi mình là bên bảo vệ tự do hàng hải, trong khi chính họ đang áp đặt phong tỏa và tấn công tàu thuyền Iran”, ông Iravani nhấn mạnh.
Căng thẳng leo thang tại Hormuz đã ngay lập tức tác động tới thị trường năng lượng. Giá dầu Brent trong phiên giao dịch sáng 8/5 tăng hơn 2%, vượt mốc 103 USD/thùng, trong khi dầu WTI tiến sát 97 USD/thùng sau thông tin Mỹ và Iran đấu hỏa lực gần tuyến vận tải năng lượng chiến lược bậc nhất thế giới.
Các nhà giao dịch lo ngại nguy cơ gián đoạn dòng chảy dầu mỏ toàn cầu nếu xung đột quanh eo biển Hormuz tiếp tục leo thang, bởi đây là tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới.
Những diễn biến mới cho thấy tình hình tại Iran và khu vực eo biển Hormuz tiếp tục ở trạng thái đặc biệt nhạy cảm, khi các nỗ lực ngoại giao vẫn song song tồn tại cùng nguy cơ leo thang quân sự và đối đầu an ninh tại vùng Vịnh. Trong bối cảnh cả Mỹ và Iran đều chưa từ bỏ các lựa chọn cứng rắn, mọi động thái tại Hormuz thời gian tới sẽ tiếp tục tác động mạnh tới an ninh khu vực cũng như thị trường năng lượng toàn cầu.
60 ngày xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran - hậu quả và thách thức nặng nề
VOV.VN - Sau 60 ngày kể từ khi cuộc chiến của Mỹ và Israel chống Iran bắt đầu, các cuộc đàm phán hòa bình vẫn bế tắc và thế giới đang chuẩn bị cho những khó khăn kinh tế khủng khiếp hơn nữa. Mỹ đang chiến thắng hay sa lầy tại Iran?
