Tranh luận ca từ “lúa chín không cúi đầu”, BTC concert quốc gia quyết định ra sao?
VOV.VN - Ca khúc “Người Việt mình thương nhau” do Châu Đăng Khoa sáng tác, qua phần thể hiện của Cẩm Ly và Hòa Minzy, đang gây chú ý khi một chi tiết ca từ làm dấy lên tranh luận. Trước ồn ào, ê-kíp chương trình “Âm vang Tổ quốc” và tác giả đã có động thái điều chỉnh.
Ca khúc “Người Việt mình thương nhau” do Cẩm Ly, Hòa Minzy thể hiện, sáng tác bởi nhạc sĩ Châu Đăng Khoa đang gây chú ý trên mạng xã hội khi câu hát “lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu” trở thành tâm điểm tranh luận. Bài hát dự kiến được trình diễn trong chương trình nghệ thuật đặc biệt “Âm vang Tổ quốc” diễn ra tối 28/4.
Theo kịch bản ban đầu, tiết mục song ca của Cẩm Ly và Hòa Minzy là một trong những điểm nhấn của đêm diễn. Tuy nhiên, sau buổi tổng duyệt tối 27/4, phía nghệ sĩ đã chủ động liên hệ với Tổng đạo diễn chương trình để đề xuất thay đổi phần lời, nhằm phù hợp hơn với tính chất của một sự kiện mang tầm quốc gia.
Chia sẻ về vấn đề này, Tổng đạo diễn Nguyễn Trung Dũng cho biết ê-kíp đã trao đổi và thống nhất phương án giữ lại tiết mục. “Qua trao đổi với ê kíp sản xuất chương trình, tôi nhận thấy đây là bài hát hay, phù hợp với chương trình nên sẽ tiếp tục giữ lại ca khúc với màn song ca của Cẩm Ly và Hòa Minzy”, ông nói.
Trước đó, ca khúc “Người Việt mình thương nhau” do nhạc sĩ Châu Đăng Khoa sáng tác, phát hành ngày 23/4, nhanh chóng nhận được sự quan tâm khi quy tụ hai giọng ca thuộc hai thế hệ. Nội dung bài hát hướng đến việc tôn vinh nét đẹp văn hóa, tinh thần đoàn kết và tình yêu thương của người Việt. Tuy nhiên, bên cạnh những phản hồi tích cực, một câu hát trong tác phẩm đã trở thành tâm điểm tranh luận trên mạng xã hội.
Cụ thể, câu “lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu” gây ra nhiều ý kiến trái chiều. Một bộ phận khán giả cho rằng cách diễn đạt này dễ tạo cảm giác mâu thuẫn khi đặt cạnh thành ngữ quen thuộc “lúa chín cúi đầu” – vốn được dùng để nói về sự khiêm nhường. Theo cách hiểu phổ biến, hình ảnh bông lúa trĩu hạt cúi xuống thường được ví với con người càng trưởng thành càng cần biết lắng nghe, không phô trương. Vì vậy, việc nhấn mạnh “chẳng hề cúi đầu” khiến một số ý kiến cho rằng ca từ có thể đi ngược lại tinh thần của thành ngữ.
Trên mạng xã hội, nhiều người đưa ra các phân tích khác nhau. Có ý kiến cho rằng nếu muốn thể hiện tinh thần kiên cường, bất khuất, có thể sử dụng những hình ảnh ẩn dụ khác quen thuộc hơn. Một số bình luận còn chỉ ra rằng xét theo nghĩa đen, hình ảnh “lúa chín mà không cúi đầu” là chưa hợp lý.
Trước làn sóng tranh luận, tối 27/4, nhạc sĩ Châu Đăng Khoa đã đăng tải bài viết giải thích về dụng ý sáng tác. Anh nhấn mạnh: “Ở đây, ‘chẳng hề cúi đầu’ không có nghĩa là ngạo mạn, mà là không khuất phục. Không cúi đầu trước nghịch cảnh. Không cúi đầu trước cường quyền. Không cúi đầu trước mưa bom bão đạn. Không cúi đầu trước những điều muốn bẻ gãy tinh thần dân tộc mình”.
Đồng thời, nhạc sĩ cho biết hình ảnh cây lúa trong ca khúc mang tính biểu tượng: “Hình ảnh cây lúa trong câu hát này không còn chỉ là một hình ảnh nông nghiệp đơn thuần. Với mình, đó là một biểu tượng. Đây là một hình ảnh ẩn dụ và nhân cách hóa. Cây lúa không còn chỉ là cây lúa. Cây lúa là người Việt Nam”.
Dù đã lên tiếng giải thích, tranh luận vẫn chưa dừng lại. Trước tình hình đó, Châu Đăng Khoa tiếp tục có động thái điều chỉnh. Anh chia sẻ: “Khoa xin ghi nhận và trân trọng tất cả những ý kiến đóng góp và tình yêu thương của mọi người dành cho ca khúc ‘Người Việt mình thương nhau’. Dù đây là góc nhìn và dụng ý của Khoa khi sáng tác nhưng để tranh cãi xảy ra là điều đáng tiếc mà Khoa và ekip không hề mong muốn”.
Nam nhạc sĩ cũng cho biết đã viết lại phần lời gây tranh luận: “Ngay tối qua, Khoa đã chủ động viết lại phần lời mới cho câu hát đó, với mong muốn ca khúc được lan tỏa trọn vẹn hơn trong tinh thần yêu thương, tự hào và gắn kết của người Việt mình. Xin chân thành cảm ơn sự quan tâm và tình cảm của mọi người”. Tuy vậy, phần ca từ mới hiện chưa được công bố cụ thể.