Phim Nhà nước đầu tiên chiếu thương mại: Cục Điện ảnh kỳ vọng doanh thu ra sao?

Phim Nhà nước lần đầu phát hành thương mại theo cơ chế mới

Tối 16/7 tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia (Hà Nội), bộ phim điện ảnh lịch sử "Thanh âm vượt đại dương" ra mắt truyền thông trước khi chính thức ra rạp từ ngày 24/7. Đây là bộ phim đầu tiên được phát hành sau khi Nghị định 189/2026/NĐ-CP của Chính phủ về phổ biến, phát hành phim phục vụ nhiệm vụ chính trị có hiệu lực từ ngày 15/7/2026. Ngoài hệ thống của Trung tâm Chiếu phim Quốc gia, tác phẩm dự kiến sẽ được phát hành thương mại tại nhiều cụm rạp trên cả nước, mở ra cơ hội để phim Nhà nước đặt hàng tiếp cận đông đảo khán giả.

"Thanh âm vượt đại dương" là phim điện ảnh lịch sử về đề tài chiến tranh cách mạng, tái hiện cuộc đấu tranh của những chiến sĩ cách mạng bị giam giữ tại Nhà tù Côn Đảo giai đoạn 1945-1954. Phim do đạo diễn Đào Duy Phúc và Nguyễn Mạnh Hà thực hiện, dựa trên kịch bản của biên kịch Đào Thùy Trang, được quay trực tiếp tại Côn Đảo và có thời lượng 116 phút.

Cục trưởng Cục Điện ảnh Đặng Trần Cường cho biết việc bộ phim được phát hành trong bối cảnh Nghị định 189 vừa có hiệu lực là dấu mốc đáng chú ý đối với lĩnh vực điện ảnh.

Ông nhận định: "Đây là một tín hiệu rất đáng mừng đối với Cục Điện ảnh với vai trò là cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực điện ảnh, khi ngày càng có nhiều đơn vị tham gia sản xuất các bộ phim về đề tài lịch sử, chiến tranh cách mạng Việt Nam".

Theo ông, sau thành công của một số tác phẩm cùng đề tài như Mưa đỏ, Địa đạo hay Đào, phở và piano, có thể thấy phim lịch sử không còn là dòng phim "kén khán giả" như nhiều người từng nghĩ.

"Tôi cho rằng điều quan trọng là chúng ta đầu tư cho quá trình sản xuất như thế nào và chất lượng bộ phim ra sao. Một bộ phim có chất lượng sẽ nhận được sự quan tâm của khán giả, đặc biệt là khán giả trẻ. Đây là điều hết sức vui mừng", ông nói.

Theo ông Đặng Trần Cường, Nghị định 189 mở ra cơ chế khuyến khích các tổ chức, cá nhân tham gia phát hành phim do Nhà nước là chủ sở hữu thông qua hệ thống thương mại. Thanh âm vượt đại dương được chọn là bộ phim đầu tiên triển khai theo cơ chế này do có nội dung phù hợp với dịp kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7. Ông cho biết nghị định cũng quy định trường hợp phát sinh doanh thu, sau khi trừ chi phí thì 30% doanh thu sẽ được nộp trở lại Nhà nước.

Đợt phát hành đầu tiên không đặt kỳ vọng doanh thu

Thực tế từ trước đến nay, các bộ phim do Nhà nước đặt hàng thường bị dán nhãn "khô khan", "cất kho" hoặc chỉ được chiếu miễn phí vào các dịp lễ kỷ niệm lớn. Do đó, khi bước chân vào thị trường rạp chiếu thương mại cạnh tranh khốc liệt, áp lực doanh thu là điều không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, đại diện Cục Điện ảnh khẳng định cơ quan quản lý có góc nhìn rất cởi mở và thực tế về vấn đề này.

Ông Đặng Trần Cường thẳng thắn chia sẻ: "Quan điểm của chúng tôi là không có ý định tạo ra bất kỳ áp lực nào đối với các bộ phim do Nhà nước đặt hàng. Trước hết, đây là những bộ phim phục vụ nhiệm vụ chính trị, vì vậy mục tiêu quan trọng nhất là lan tỏa đến người dân một cách rộng rãi nhất. Đó là yêu cầu hàng đầu".

Theo ông Đặng Trần Cường, việc phát hành tại hệ thống rạp thương mại không làm thay đổi mục tiêu của phim Nhà nước đặt hàng mà giúp người dân ở nhiều địa phương có cơ hội tiếp cận tác phẩm thuận lợi hơn.

"Trước đây, nhiều người cho rằng phim do Nhà nước đặt hàng chủ yếu được phổ biến thông qua hệ thống chiếu bóng lưu động, phục vụ khán giả ở vùng sâu, vùng xa. Với cơ chế mới, người dân ở các thành phố cũng có cơ hội tiếp cận những bộ phim này ngay từ giai đoạn đầu và trên quy mô rộng hơn. Theo tôi, việc phát hành tại các cụm rạp không làm thay đổi bản chất hay mục tiêu của phim Nhà nước đặt hàng, mà chỉ giúp người dân được tiếp cận rộng rãi hơn và có cơ hội thưởng thức tác phẩm trong điều kiện trình chiếu tốt hơn", Cục trưởng Đặng Trần Cường phân tích.

Theo Cục trưởng Cục Điện ảnh, việc phát hành theo cơ chế thương mại cũng tạo thêm cơ sở để đánh giá năng lực của các đơn vị sản xuất, dù hiệu quả tài chính không phải tiêu chí hàng đầu đối với phim Nhà nước đặt hàng.

"Khi các bộ phim do Nhà nước đặt hàng được phát hành theo cơ chế thương mại, chúng tôi cũng có thêm cơ sở để đánh giá năng lực của các đơn vị sản xuất. Tất nhiên, với phim do Nhà nước đặt hàng, chúng ta không đặt quá nặng áp lực về hiệu quả tài chính, bởi đó không phải tiêu chí hàng đầu. Tuy nhiên, đây vẫn là một trong những căn cứ để đánh giá năng lực của nhà sản xuất", ông Cường nói.

Về kỳ vọng doanh thu của đợt phát hành đầu tiên theo cơ chế mới, ông Đặng Trần Cường cho biết: "Nghị định 189 mới chính thức có hiệu lực từ ngày 15/7, vì vậy chúng tôi hoàn toàn không đặt kỳ vọng vào doanh thu của đợt phát hành này. Nếu coi Nghị định 189 là một khuôn khổ pháp lý thì việc ra mắt bộ phim lần này được chúng tôi xem như một bước chạy thử để kiểm tra lại toàn bộ quy trình triển khai trên thực tế. Qua đó, chúng tôi sẽ có thêm căn cứ để rà soát, điều chỉnh các quy định và những nội dung liên quan, nhằm tạo điều kiện để các tổ chức, cá nhân tham gia phổ biến, phát hành phim thuận lợi và rộng rãi hơn".

Theo Cục trưởng Cục Điện ảnh, hiện cả nước có 15 đơn vị phát hành với 237 cụm rạp và 1.267 phòng chiếu. Dự kiến sẽ có khoảng 197 cụm rạp tham gia phát hành Thanh âm vượt đại dương trong đợt này.

Liên quan đến việc bố trí suất chiếu, ông cho biết: "Về việc đề xuất bố trí phim ở các khung giờ chiếu thuận lợi, đó hoàn toàn là nội dung do các cụm rạp làm việc và đàm phán với Trung tâm Chiếu phim Quốc gia. Cục Điện ảnh không can thiệp vào quá trình này".

Cục trưởng Cục Điện ảnh cũng cho biết nhiều bộ phim Nhà nước đặt hàng khác đang được sản xuất hoặc đã hoàn thành sẽ tiếp tục được đưa vào kế hoạch phát hành thương mại trong thời gian tới.

Ê-kíp kỳ vọng phim lịch sử chạm đến khán giả

Đạo diễn Đào Duy Phúc cho biết buổi ra mắt đánh dấu một cột mốc quan trọng trong quá trình sản xuất và phát hành bộ phim. Ông cho biết ê-kíp không đặt mục tiêu doanh thu mà mong muốn mang đến cho khán giả một tác phẩm chất lượng, có ý nghĩa.

Trong khi đó, diễn viên Thùy Dương chia sẻ ê-kíp đã dành nhiều thời gian nghiên cứu lịch sử để chuẩn bị cho vai diễn.

"Để tái hiện những cột mốc lịch sử và các sự kiện đặc biệt trong quá khứ, chúng tôi cũng tìm hiểu rất nhiều từ những người thân trong gia đình. Ông bà là những người từng trải qua chiến tranh nên hiểu rất rõ những khó khăn, mất mát và sự khắc nghiệt của giai đoạn đó".

Theo nữ diễn viên, tư liệu về giai đoạn lịch sử ở Côn Đảo không nhiều nên việc tìm kiếm chất liệu gặp không ít khó khăn. Đạo diễn Đào Duy Phúc đã trực tiếp gặp gỡ các nhân chứng và những người gắn với các nhân vật lịch sử để truyền đạt lại cho diễn viên.

"Tôi hy vọng Thanh âm vượt đại dương, một bộ phim về đề tài lịch sử, sẽ phần nào chạm đến trái tim của khán giả. Đây không phải là một bộ phim bom tấn hay được xây dựng với nhiều xung đột kịch tính. Với tôi, bộ phim giống như thanh âm của tiếng đàn bầu, nhẹ nhàng nhưng có thể len lỏi vào trái tim người xem".

Nữ diễn viên bày tỏ mong muốn khán giả sẽ đón nhận tác phẩm, từ đó có thêm nhiều bộ phim lịch sử được sản xuất để thế hệ trẻ hiểu hơn về những hy sinh, gian khó mà các thế hệ cha ông đã trải qua.

Điện ảnh Việt sắp chứng kiến làn sóng phim lịch sử lớn nhất nhiều năm qua

VOV.VN - Sau thành công của “Mưa đỏ”, phim lịch sử Việt đang bước vào giai đoạn bùng nổ chưa từng có. Từ “Hộ linh tráng sĩ”, “Đất đỏ”, “Mật mã Đông Dương” đến loạt dự án về chiến tranh, tình báo, cung đình, màn ảnh rộng giai đoạn 2026-2027 chứng kiến cuộc đổ bộ dồn dập của dòng phim từng bị xem là khó hút khán giả.