Cuốn sách giúp người bận rộn thoát khỏi vòng xoáy kiệt sức
VOV.VN - “Sức mạnh của Đạo” của Max Landsberg giới thiệu bảy nguyên lý Đạo giáo dưới góc nhìn thực hành, giúp người đọc tìm lại sự cân bằng, làm việc hiệu quả hơn mà không tự bào mòn bản thân trong nhịp sống bận rộn.
Trong xã hội hiện đại, hội chứng nghiện công việc và tình trạng kiệt sức ngày càng trở nên phổ biến. Nhiều người liên tục theo đuổi thành công, tìm cách nâng cao hiệu suất và lấp kín thời gian biểu, nhưng vẫn khó cảm thấy thỏa mãn với công việc và cuộc sống.
Max Landsberg từng sống trong guồng quay như vậy. Khoảng 30 năm trước, trong một tối thứ Sáu, ông vừa ăn pizza, vừa làm việc, vừa xem truyền hình. Một mảnh gỗ dùng để chống nắp hộp pizza bất ngờ mắc vào cổ họng, gây sưng tấy và khiến ông có nguy cơ ngạt thở. Landsberg phải nhập viện và trải qua một ca phẫu thuật khẩn cấp.
Trong thời gian dưỡng bệnh, một người bạn tặng ông cuốn sách về Đạo giáo. Theo Landsberg, cuốn sách ấy đã âm thầm định hình lại cuộc đời ông, giúp ông thoát khỏi áp lực công việc, trở thành chuyên gia khai vấn lãnh đạo và viết nên những tác phẩm bán chạy hàng triệu bản.
Trong “Sức mạnh của Đạo”, Max Landsberg không tiếp cận Đạo giáo như một hệ thống triết học trừu tượng hay một tôn giáo gắn với nghi lễ. Ông tập trung lý giải cách vận dụng các nguyên lý của Đạo vào công việc, quá trình ra quyết định và đời sống thường ngày, hướng con người tới trạng thái “dòng chảy”.
Theo tác giả, Đạo giáo thường bị hiểu nhầm là một tôn giáo gắn với phong thủy, bùa chú hoặc những nghi lễ phức tạp. Landsberg đưa ra một cách hình dung khác khi cho rằng: “Đạo giáo là một loại cocktail phong phú, bao gồm các nguyên lý Khắc kỷ đơn giản của Hy Lạp cổ đại hòa quyện với niềm vui và sự thoải mái của những người hippy”.
Cách so sánh này đặt Đạo giáo bên cạnh hai hệ tư tưởng tưởng như rất xa nhau. Một bên là sự kỷ luật nội tâm của chủ nghĩa Khắc kỷ, bên còn lại là tinh thần phóng khoáng, thuận theo tự nhiên của văn hóa hippy. Qua đó, tác giả giúp độc giả dễ tiếp cận hơn với những nguyên lý vốn bị xem là khó hiểu.
Cuốn sách cũng lý giải ý nghĩa của chữ Đạo trong tiếng Hán. Chữ này gồm phần mang nghĩa “bước đi” và phần mang nghĩa “cái đầu”. Vì vậy, Đạo có thể được hiểu là tiến về phía trước, tìm thấy con đường chính và nhìn thấy hướng đi phía trước.
Theo Landsberg, khác với Nho giáo thiên về lễ nghi, tôn ti và những chuẩn mực ứng xử xã hội, Đạo không bắt đầu bằng việc đưa ra những điều mỗi người bắt buộc phải làm. Đạo gợi mở một cách nhìn về thế giới, từ đó để mỗi cá nhân tìm ra cách sống phù hợp với mình.
Tác giả cho rằng đây là “một triết lý cực kỳ thiết thực”, có khả năng được vận dụng trong nhiều thời đại. Khi những nguyên lý của Đạo dần trở thành thói quen, trạng thái dòng chảy không còn chỉ xuất hiện trong những khoảnh khắc hiếm hoi mà có thể hiện diện thường xuyên hơn trong công việc và đời sống.
Khái niệm “dòng chảy” từng được nhà tâm lý học Mihaly Csikszentmihalyi định nghĩa như một trạng thái trải nghiệm tối ưu. Max Landsberg đặt khái niệm này bên cạnh tư tưởng Đạo giáo và cho rằng dòng chảy là sự hòa hợp giữa năng lượng cá nhân với năng lượng tự nhiên và vũ trụ.
Ông mô tả: “Bạn cảm thấy hoàn toàn tập trung, hoàn toàn dấn thân và tận hưởng sâu sắc bất cứ điều gì mình đang làm... Mọi việc thật dễ dàng, các hoạt động đều không làm hao tổn năng lượng của bạn - thực ra, chúng còn cung cấp năng lượng ngược lại. Bạn hầu như không thấy thời gian trôi qua. Bạn bình tĩnh, nhưng lại cảm thấy ngây ngất, lâng lâng”.
Toàn bộ cuốn sách được xây dựng quanh bảy nguyên lý cốt lõi gồm âm dương, lý, tự nhiên, phác, vô vi, đức và chân nhân. Ba nguyên lý đầu nói về cách con người và môi trường vận hành, bao gồm các dòng năng lượng tiềm ẩn, những khuôn mẫu và đặc tính vốn có của tự nhiên.
Ba nguyên lý tiếp theo đề cập cách con người lựa chọn tương tác với môi trường. Nguyên lý cuối cùng là chân nhân, trạng thái mà một người đạt đến Đạo và có thể sống trong dòng chảy.
Để tránh việc các khái niệm trở nên quá trừu tượng, Landsberg mở đầu mỗi phần bằng những câu chuyện hoặc thành ngữ quen thuộc. Khi nhắc đến điển tích “Tái Ông thất mã”, ông không chỉ nói về may rủi mà nhấn mạnh khả năng giữ tâm trí đủ rộng để nhìn thấy những điều chưa xảy ra.
Theo tác giả, nếu hình thành thói quen suy xét khả năng phúc lành có thể trở thành tai ương và tai ương có thể biến thành phúc lành, con người sẽ tăng khả năng phục hồi tinh thần và sức chịu đựng tâm lý.
Với nguyên lý âm dương, Landsberg cho rằng không có sự vật nào hoàn toàn thuần âm hoặc thuần dương. Nếu một người dành quá nhiều thời gian trong trạng thái dương, cơ thể sẽ thiếu thời gian nghỉ ngơi, nuôi dưỡng và chữa lành. Hệ quả có thể là rối loạn giấc ngủ, căng cứng cơ, thất vọng và lo âu.
Khi biết cân bằng hai trạng thái, con người có thể duy trì năng lượng lâu dài và nhìn nhận sự việc bình tĩnh, toàn diện hơn. Cuốn sách cũng đặt tư tưởng Đạo giáo cạnh những mô hình phương Tây như “Thinking, Fast and Slow” của Daniel Kahneman, liệu pháp nhận thức - hành vi và tháp nhu cầu Maslow, giúp các khái niệm trở nên gần gũi hơn.
Sau cùng, “Sức mạnh của Đạo” không hướng người đọc tới việc làm nhiều hơn hoặc đạt thành công nhanh hơn. Điều Max Landsberg tìm kiếm là một cách sống ít chống lại chính mình, biết thuận theo dòng chảy để hoàn thành công việc mà không bị chính những nỗ lực ấy làm cho kiệt sức.