Trồng dứa trên đại lộ nghìn tỷ ở Ninh Bình, người dân xin được thu hoạch
VOV.VN - Tuyến đại lộ Hoa Lư (tỉnh Ninh Bình) dù cơ bản đã hoàn thiện nhưng tại khu vực dải phân cách rộng hàng chục mét, nhiều hộ dân địa phương đã tự ý trồng dứa với quy mô gần 5 héc-ta. Đứng trước nguy cơ bị giải tỏa, người dân rơi vào cảnh lo lắng vì đã lỡ đầu tư khoản tiền lớn.
"Trót" xuống tiền tỷ vì nghĩ vừa sạch cỏ, vừa có thêm thu nhập
Tuyến đại lộ Hoa Lư (trước đây là dự án đường Đông - Tây giai đoạn I) được UBND tỉnh Ninh Bình phê duyệt năm 2021 với tổng mức đầu tư ban đầu gần 1.500 tỷ đồng, sau đó điều chỉnh tăng thêm gần 428 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước. Tuyến đường dài gần 23km, quy mô 4 làn xe, riêng đoạn từ đầu tuyến đến nút giao cao tốc Bắc - Nam được đầu tư 8 làn xe. Điểm đầu công trình tại nút giao Đồng Giao (phường Tam Điệp), điểm cuối giao với Quốc lộ 12B tại xã Nho Quan, đóng vai trò kết nối Ninh Bình với vùng Tây Bắc, Đồng bằng sông Hồng và Duyên hải Bắc Trung Bộ.
Đến nay, dự án cơ bản hoàn thành, các nhà thầu đang tiếp tục thi công, hoàn thiện một số hạng mục cuối trước khi bàn giao, đưa vào khai thác. Tuy nhiên, tại khu vực dải phân cách rộng khoảng 10-15m đi qua xã Phú Long và xã Cúc Phương (tỉnh Ninh Bình), xuất hiện tình trạng người dân tự ý phủ kín đất trống bằng những luống dứa trồng thẳng hàng. Tại một số vị trí, dứa đã xanh tốt chuẩn bị ra quả; ở những nơi khác, cây mới được xuống giống và đang được tiếp tục chăm sóc.
Chia sẻ về nguyên nhân vụ việc, ông Đinh Văn Trọng bản Sinh Phú, xã Phú Long, tỉnh Ninh Bình - một trong số người trồng dứa cho biết, gia đình ông cùng một số hộ dân trong khu vực đều thiếu đất canh tác. Thấy phần đất ở dải phân cách tuyến đường bỏ trống, cỏ dại mọc um tùm, các hộ đã rủ nhau dọn cỏ, trồng dứa với mong muốn cải tạo đất và kiếm thêm thu nhập. Do không nắm rõ các quy định pháp luật, chỉ suy nghĩ đơn giản đây là đất bỏ hoang nên có thể tận dụng sản xuất.
Theo ông Trọng, có khoảng 5-6 hộ gia đình đã chung vốn trồng dứa với tổng số tiền đầu tư đến nay gần 1 tỷ đồng. Riêng gia đình ông có hoàn cảnh khó khăn, phần lớn số tiền bỏ ra phải vay mượn. Các hộ bắt đầu xuống giống từ khoảng tháng 11/2025.
"Cây dứa cần khoảng 20 tháng mới cho thu hoạch. Lứa đầu tiên dự kiến vào tháng 5/2027, lứa tiếp theo vào năm 2028. Do đã đầu tư một khoản tiền rất lớn, các hộ dân mong muốn chính quyền địa phương và cơ quan chức năng, nhà thầu, chủ đầu tư xem xét, tạo điều kiện cho chúng tôi thu hoạch hết diện tích dứa đã trồng. Sau đó, chúng tôi cam kết sẽ bàn giao lại mặt bằng cho đơn vị quản lý và tuyệt đối không trồng thêm", ông Trọng bày tỏ.
Ông Đinh Hoàng Long, Trưởng bản Sinh Phú, xã Phú Long, tỉnh Ninh Bình cho hay, tuyến đại lộ Hoa Lư đi qua địa bàn bản dài khoảng 4km thì người dân đã trồng dứa trên đoạn dài hơn 3km, diện tích ước tính hơn 5ha với 5-7 hộ chung vốn. Chi phí đầu tư mỗi héc-ta lên tới vài trăm triệu đồng, nên nếu bị phá bỏ ngay thời điểm này, thiệt hại kinh tế đối với bà con là rất lớn.
Cũng theo Trưởng bản Sinh Phú, các đã nhận tiền đền bù, hỗ trợ từ tháng 12/2023. Sau đó, chính quyền xã đã thông báo đến thôn, bản về việc người dân bàn giao mặt bằng sạch cho đơn vị thi công. Khi người dân hỏi về việc tận dụng trồng rau, trồng cỏ, địa phương đều đã khuyến cáo không được làm.
Dù vậy, thấy một hộ trồng dứa cây sinh trưởng tốt, các hộ khác cũng làm theo với suy nghĩ nếu để trống thì cỏ lau, cỏ sậy sẽ mọc um tùm.
"Vốn đầu tư đã bỏ ra từ tiền giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đến công chăm sóc đều rất tốn kém. Bà con đã trót trồng rồi nên mong được tạo điều kiện thu hoạch. Sau đó, người dân sẽ bàn giao lại mặt bằng, cam kết không trồng thêm", ông Long nói.
Ông Long cho biết thêm, nhiều hộ đã phải vay ngân hàng hàng trăm triệu đồng để đầu tư. Hiện các hộ đang làm đơn đề nghị cơ quan chức năng xem xét, tạo điều kiện cho thu hoạch hết vụ để gỡ gạc vốn. Trong thời gian chờ ý kiến từ cơ quan có thẩm quyền, địa phương tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân không mở rộng diện tích, đồng thời chấp hành nghiêm các quy định về an toàn giao thông trong quá trình chăm sóc.
Quản lý nghiêm phạm vi công trường và an toàn giao thông
Liên quan đến phản ánh của người dân, ông Đặng Hữu Trường, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1 tỉnh Ninh Bình cho biết, công trình hiện vẫn đang trong quá trình thi công, hoàn thiện để bàn giao, đưa vào khai thác, sử dụng. Khu vực người dân tự ý trồng dứa nằm hoàn toàn trong phạm vi công trường do nhà thầu quản lý và tổ chức thi công. Theo kế hoạch, dự kiến trong năm 2026, dự án sẽ kết thúc hợp đồng và tiến hành bàn giao công trình.
Về hướng xử lý, cuối năm 2025, sau khi phát hiện sự việc, Ban Quản lý dự án đã có văn bản gửi chính quyền địa phương. Chính quyền xã đã từng bước làm việc với các hộ dân, đồng thời tiếp tục tuyên truyền, vận động để người dân hiểu và chấp hành quy định, không trồng dứa trên phần đất giao thông, tránh ảnh hưởng đến công tác quản lý công trình và bảo đảm an toàn giao thông.
Trưởng bản Đinh Hoàng Long cho biết, trong thời gian chờ ý kiến chỉ đạo chính thức từ cơ quan có thẩm quyền, địa phương tiếp tục vận động bà con chấp hành nghiêm quy định pháp luật. Nếu được xem xét tạo điều kiện, quá trình chăm sóc và thu hoạch của người dân cũng bắt buộc phải đặt yêu cầu tuyệt đối bảo đảm an toàn giao thông lên hàng đầu.