Quảng Ngãi đồng bộ quản lý tàu cá sớm gỡ thẻ vàng IUU

Quản lý tàu cá tại cảng đang là giải pháp trọng tâm của tỉnh Quảng Ngãi trong chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Sau 16 ngày bám ngư trường Hoàng Sa, tàu cá QNg.97931-TS của ngư dân Phạm Thành (trú xã An Phú, tỉnh Quảng Ngãi) cập Cảng cá Tịnh Hòa, xã Đông Sơn (huyện Sơn Tịnh cũ) để bốc dỡ hải sản. Khi tàu vừa áp cầu cảng, lực lượng chức năng nhanh chóng kiểm tra giấy tờ, thiết bị giám sát hành trình, đối chiếu sản lượng và hoàn tất thủ tục xác nhận nguồn gốc thủy sản.

Những công việc diễn ra đều đặn sau mỗi chuyến biển đang trở thành mắt xích quan trọng trong kiểm soát hoạt động khai thác, góp phần ngăn chặn khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Chuyến biển kéo dài hơn nửa tháng tại ngư trường Hoàng Sa giúp tàu của ông Phạm Thành khai thác được hơn 6 tấn cá, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho 6 lao động. 

Trước khi cập cảng, thuyền trưởng chủ động thông báo với Ban Quản lý cảng bố trí vị trí neo đậu, đồng thời liên hệ đơn vị thu mua chuẩn bị phương tiện vận chuyển nhằm rút ngắn thời gian bốc dỡ. Ông Phạm Thành, thuyền trưởng tàu cá QNg.97931-TS quả quyết, việc tuân thủ các quy định chống khai thác IUU đã trở thành thói quen của ngư dân.

“Trước khi cập cảng, chủ tàu cá phải khai báo cho bên cảng cá để họ sắp xếp. Trong quá trình chờ kiểm tra, chủ tàu cũng tranh thủ gọi cho thương lái chuẩn bị xe. Khi nào cảng cá cho bốc dỡ hải sản sẽ có thương lái vào cân cá ngay”, ông Phạm Thành cho biết.

Lượng tàu cập cảng cá Tịnh Hòa ngày càng tăng trong khi cầu cảng vẫn còn chật hẹp, khiến tàu thuyền phải chờ đợi, tiềm ẩn nguy cơ va chạm và ảnh hưởng đến việc bốc dỡ cũng như công tác kiểm tra, kiểm soát. Việc sớm nâng cấp, mở rộng cảng sẽ tạo điều kiện cho tàu cá ra vào an toàn, thuận lợi và nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá.

Thời gian qua, cùng với ý thức chấp hành của ngư dân, lực lượng thuộc Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Sa Kỳ đang tăng cường nhiều giải pháp quản lý, kiểm soát tàu cá ngay từ cửa biển. Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Sa Kỳ hiện quản lý địa bàn hai xã An Phú và Tịnh Khê với 4 cảng cá Tịnh Khê, Tịnh Hòa, 19/5 và Sa Kỳ. Trên địa bàn có gần 2 ngàn tàu cá hoạt động khai thác hải sản, đồng thời thường xuyên có nhiều tàu cá ngoài tỉnh ra vào neo đậu.

Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Sa Kỳ được tăng cường lực lượng, phương tiện để thực hiện nhiệm vụ chống khai thác IUU. Hai ca nô thường trực tại các cửa biển tổ chức tuần tra, kiểm đếm, kiểm tra tàu thuyền hằng ngày; đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương quản lý chặt 17 tàu cá thuộc diện nguy cơ cao, không để tàu không đủ điều kiện xuất bến.

Ngoài kiểm soát tại cửa biển, lực lượng Biên phòng còn phối hợp với các cảng cá đối soát, xác nhận nguồn gốc thủy sản và tuyên truyền trực tiếp cho ngư dân. Chỉ trong tháng 7/2026, đơn vị đã tuyên truyền cho hơn 400 lượt chủ tàu, thuyền viên; đồng thời phối hợp với địa phương và nghiệp đoàn nghề cá tổ chức nhiều buổi phổ biến quy định về chống khai thác IUU. 

Trung tá Lâm Đình Hiếu, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Sa Kỳ cho biết, hàng ngày Đồn tổ chức tuần tra, kiểm đếm tàu thuyền liên tục và kiểm tra, kiểm soát ở các cửa biển. Lực lượng Bộ đội Biên phòng phối hợp với các cảng cá để truy xuất nguồn gốc thủy sản, cũng như phối hợp trong kiểm tra, kiểm soát, đối soát giữa tàu cá, giữa trạm Biên phòng và cảng cá.

Đến nay, tỉnh Quảng Ngãi đã công bố đưa vào hoạt động 9 cảng cá, gồm 6 cảng cá loại II và 3 cảng cá loại III, góp phần hoàn thiện hạ tầng nghề cá, đáp ứng nhu cầu tàu thuyền cập cảng bốc dỡ hải sản và tăng cường quản lý hoạt động khai thác.

Tại các cảng cá đã được công bố, lực lượng chức năng duy trì việc kiểm tra, kiểm soát tàu cá ra vào cảng, giám sát sản lượng thủy sản bốc dỡ và thực hiện truy xuất nguồn gốc theo đúng quy định. Từ đầu năm 2026 đến nay, có gần 30.000 lượt tàu cá thông báo cập cảng; trong đó, gần 18.000 lượt tàu bốc dỡ thủy sản dưới sự giám sát của cơ quan chức năng.

Theo quy hoạch, tỉnh Quảng Ngãi đang đầu tư nâng cấp, mở rộng Cảng cá Tịnh Hòa và dự kiến hoàn thành trong năm nay. Đồng thời, tỉnh đề xuất Trung ương đầu tư nâng cấp Cảng cá Sa Huỳnh lên cảng cá loại I, từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng nghề cá. Về lâu dài, tỉnh sẽ đầu tư Cảng cá Sa Cần theo quy hoạch để phục vụ đội tàu công suất lớn.

Việc hoàn thiện hệ thống cảng cá được kỳ vọng tạo chuyển biến quan trọng trong công tác chống khai thác IUU. Bởi khi hạ tầng được đầu tư đồng bộ, tàu cá sẽ thuận lợi hơn trong việc cập cảng thực hiện đầy đủ các thủ tục kiểm soát, xác nhận sản lượng và truy xuất nguồn gốc thủy sản; đồng thời thu hút nhiều tàu cá Quảng Ngãi trở về địa phương bốc dỡ sản phẩm thay vì cập các cảng ngoài tỉnh.

Ông Võ Văn Hải, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Biển đảo, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi cho rằng, đây là giải pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá, góp phần cùng cả nước sớm gỡ cảnh báo "thẻ vàng" của EC.

“Hiện 100% tàu cá rời cảng, xuất bến cũng như nhập bến, cập cảng đều được thực hiện qua hệ thống eCDT đồng bộ giữa cảng cá và đồn Biên phòng, để kịp thời kiểm soát tàu ra, vào cảng. Khi tàu cập cảng các đơn vị thực hiện việc truy xuất nguồn gốc, cập nhật nhật ký khai thác vào hệ thống phần mềm để làm cơ sở cấp giấy xác nhận, làm cơ sở truy xuất nguồn gốc cho các doanh nghiệp chế biến các lô hàng xuất khẩu, thực hiện đồng bộ và kịp thời trên tất cả các hệ thống cảng cá trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi”, ông Võ Văn Hải cho biết thêm.

Quảng Ngãi xử phạt gần 4 tỷ đồng vi phạm khai thác IUU

VOV.VN - Từ đầu năm đến nay, tỉnh Quảng Ngãi xử phạt 41 trường hợp vi phạm trong lĩnh vực thủy sản với tổng số tiền gần 4 tỷ đồng.