Quảng Ngãi tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh giải ngân đầu tư công 6 tháng cuối năm
VOV.VN - Tính đến cuối tháng 7/2026, tỉnh Quảng Ngãi mới giải ngân khoảng 2.400 tỷ đồng vốn đầu tư công, đạt gần 31% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
Mặc dù ngay từ đầu năm, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã thành lập các tổ công tác, thường xuyên kiểm tra hiện trường, tháo gỡ khó khăn cho từng dự án, nhưng hàng loạt "điểm nghẽn" về giải phóng mặt bằng, nguồn vật liệu và điều kiện thi công vẫn khiến tiến độ giải ngân chưa đạt kỳ vọng.
Một trong những dự án tác động lớn đến kết quả giải ngân là Dự án cải tạo, nâng cấp Tỉnh lộ 676 với tổng mức đầu tư 1.300 tỷ đồng do Ban Quản lý dự án đầu tư Tây Quảng Ngãi làm chủ đầu tư. Đến nay, gói thầu xây lắp đạt hơn 46% giá trị hợp đồng; các đơn vị thi công đã triển khai trên hơn 48km mặt bằng được bàn giao, tương đương 78% chiều dài tuyến.
Tuy nhiên, tiến độ dự án vẫn bị ảnh hưởng bởi công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Riêng tại xã Măng Bút còn khoảng 8km chưa thể bàn giao liên tục do nhiều vị trí chưa hoàn tất thu hồi đất, chưa có phương án bồi thường.
Không chỉ thiếu mặt bằng, dự án còn chịu tác động của thời tiết. Khu vực phía Tây Quảng Ngãi đã bước vào mùa mưa, địa hình đồi núi phức tạp khiến việc thi công gặp nhiều khó khăn, đồng thời ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân trên tuyến đường đang nâng cấp.
Theo Ban Quản lý dự án đầu tư Tây Quảng Ngãi, ngoài mặt bằng, nguồn đá xây dựng cũng đang thiếu hụt do hai mỏ đá dọc tuyến đã dừng hoạt động từ cuối năm 2024. Hiện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi đang hoàn thiện hồ sơ tham mưu UBND tỉnh xem xét cơ chế cấp phép khai thác vật liệu phục vụ riêng cho dự án.
Ông Võ Đại Tân, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư Tây Quảng Ngãi thông tin, nếu các vướng mắc về mặt bằng và vật liệu được tháo gỡ, chủ đầu tư sẽ huy động thêm nhân lực, thiết bị để tăng tốc thi công, phấn đấu hoàn thành dự án vào năm 2027.
Ông Võ Đại Tân chia sẻ: "Địa chất khu vực này rất phức tạp, chỉ cần mưa kéo dài khoảng 10 ngày là đất đá sạt trượt rất nhiều. Vì vậy, chúng tôi luôn ưu tiên bảo đảm giao thông thông suốt cho người dân và cán bộ đi lại. Lực lượng chức năng được bố trí trực 24/24 giờ để xử lý ngay nếu xảy ra sạt lở hoặc ách tắc cục bộ".
Hiện nay, ngoài các dự án giao thông trọng điểm, Ban Quản lý dự án đầu tư Tây Quảng Ngãi đang đảm nhận làm chủ đầu tư 9 trường nội trú liên cấp ở khu vực biên giới. Trong đó 4 trường đang được gấp rút hoàn thành để kịp đưa vào năm học mới.
Ở khu vực phía Đông tỉnh, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông tỉnh Quảng Ngãi đang triển khai nhiều công trình lớn như đường Hoàng Sa - Dốc Sỏi, nâng cấp Quốc lộ 24B, hạ tầng giao thông Khu kinh tế Dung Quất và các dự án đường ven biển. Mặc dù tỷ lệ giải ngân của đơn vị cao hơn mức bình quân chung của tỉnh nhưng vẫn chưa đạt kế hoạch UBND tỉnh Quảng Ngãi giao.
Theo lãnh đạo Ban, những khó khăn chủ yếu hiện nay là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng chưa đồng bộ; giá vật liệu xây dựng liên tục biến động và một số nhà thầu thi công cầm chừng đối với các hợp đồng đơn giá cố định vì chi phí đầu vào tăng cao nhưng không được điều chỉnh giá.
Ông Trần Hoàng Vĩnh, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông tỉnh Quảng Ngãi cho biết, để bảo đảm tiến độ, Ban sẽ tăng cường kiểm tra hiện trường, kiên quyết xử lý các nhà thầu không thực hiện đúng cam kết; đồng thời yêu cầu địa phương bàn giao mặt bằng đến đâu phải tổ chức thi công ngay đến đó. Đối với các trường hợp đã được phê duyệt phương án bồi thường nhưng chưa bàn giao mặt bằng, chủ đầu tư sẽ phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức bảo vệ thi công theo quy định.
"Hiện nay, lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Ngãi đã có văn bản chỉ đạo. Đối với các chủ đầu tư, chúng tôi cũng đã tổng hợp nhu cầu về vật liệu thông thường như cát, đá, đất và gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường để đề xuất các giải pháp tháo gỡ", ông Trần Hoàng Vĩnh nói.
Theo UBND tỉnh Quảng Ngãi, ngoài những khó khăn tại từng dự án, tiến độ giải ngân toàn tỉnh còn chịu tác động bởi nhiều nguyên nhân khác như việc xác định giá đất phục vụ bồi thường còn chậm; tình trạng khan hiếm đất đắp, cát, đá; giá vật liệu tăng khiến nhiều nhà thầu gặp khó khăn về tài chính. Bên cạnh đó, một số dự án lớn có tính chất phức tạp phải xin ý kiến các bộ, ngành Trung ương nên chưa đủ điều kiện giải ngân; nhiều dự án chuyển tiếp từ cấp huyện sau sắp xếp đơn vị hành chính cũng mất thêm thời gian hoàn thiện thủ tục đầu tư.
Tỉnh Quảng Ngãi đang tiếp tục điều hành linh hoạt kế hoạch vốn, tập trung tháo gỡ các "nút thắt" về mặt bằng, vật liệu xây dựng và thủ tục đầu tư. Đây được xem là những yếu tố quyết định để đẩy nhanh tiến độ thi công các dự án trọng điểm, tạo khối lượng hoàn thành và nâng tỷ lệ giải ngân trong những tháng cuối năm.
Ông Nguyễn Phúc Nhân, Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Quảng Ngãi phân tích, tỉnh Quảng Ngãi có trữ lượng khoáng sản làm vật liệu thông thường dồi dào. Tuy nhiên, để vật liệu thông thường không bị thiếu, các đơn vị liên quan và các ngành chức năng cần chuẩn bị sớm thủ tục cấp phép khai thác:
Ông Nguyễn Phúc Nhân cho biết thêm: "Các dự án lớn, bữa nay chúng ta chuẩn bị các mỏ vật liệu rồi, có như thế mới đáp ứng yêu cầu về vật liệu thông thường. Trong thời gian sắp đến, phối hợp với các ngành tham mưu UBND tỉnh Quảng Ngãi để đáp ứng tốt nhu cầu về vật liệu thông thường và không để thiếu vật liệu".
Ông Nguyễn Đức Tuy, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Ngãi cho rằng, nguyên nhân thiếu vật liệu chủ yếu xuất phát từ việc thực thi công vụ còn máy móc, chậm cập nhật các quy định mới của Trung ương, dẫn đến hồ sơ cấp phép mỏ khoáng sản bị trả đi trả lại nhiều lần. Ông đề nghị UBND tỉnh Quảng Ngãi rà soát trách nhiệm của từng cơ quan, cá nhân; trường hợp không đáp ứng yêu cầu thì mạnh dạn thay thế để tháo gỡ khó khăn.
Bên cạnh đó, Thường trực HĐND tỉnh Quảng Ngãi đề nghị khẩn trương nghiên cứu phương án khai thác nguồn đất, cát từ việc nạo vét các dòng sông theo đúng quy định của pháp luật nhằm bổ sung nguồn vật liệu san lấp cho các dự án, đồng thời quy hoạch các mỏ gắn với khu vực có nhu cầu để giảm chi phí vận chuyển.
Ông Nguyễn Đức Tuy, Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Ngãi nói: "Lộ trình ở đây không phải là năm nay khối lượng bao nhiêu, năm sau bao nhiêu mà trước mắt làm sao giải quyết có đủ vật liệu để đầu tư công, có đủ vật liệu phục vụ tăng trưởng trong năm 2026 này. Vấn đề này, Sở Nông nghiệp và Môi trường; Sở Xây dựng và UBND tỉnh Quảng Ngãi phải cấp bách triển khai từng ngày, từng giờ để đáp ứng nhu cầu vật liệu xây dựng".