Nhớ Trung thu xưa: Khi “mạng xã hội” là những con ngõ
VOV.VN - Có một thời, Trung thu bắt đầu từ tiếng gọi ngoài đầu ngõ. Trẻ con tìm nhau bằng tiếng cười, rước đèn qua những con phố quen, rồi cùng ngồi quanh mâm cỗ dưới ánh trăng. Không có mạng xã hội nhưng có những kết nối rất thật, đủ để một mùa trăng đi qua hàng chục năm vẫn không mất khỏi ký ức.
Có những mùa Trung thu xưa đã đi qua rất lâu, nhưng chỉ cần nghe tiếng trống ếch ngoài phố, người ta bỗng nhớ mình từng là một đứa trẻ. Khi ấy, những con ngõ còn nhỏ, những mái nhà còn thấp và trẻ con chỉ cần một chiếc đèn ông sao đã có thể vui suốt cả buổi tối.
Chiều xuống, lũ trẻ bắt đầu ngóng ra cửa. Đứa cầm chiếc đèn giấy đỏ, đứa có chiếc trống ếch, đứa háo hức khoe chiếc mặt nạ mới mua. Chẳng cần ai lập nhóm, chẳng cần một tin nhắn hẹn trước. Chỉ cần một đứa chạy ra đầu ngõ gọi lớn: “Đi rước đèn không?” là chẳng mấy chốc, cả đám đã tụ lại.
Những con ngõ ngày ấy giống như một “mạng xã hội” rất đặc biệt. Ở đó không có màn hình, không có lượt thích hay bình luận, nhưng ai cũng biết nhau. Biết nhà nào có trẻ con, nhà nào vừa mua đèn mới, nhà nào năm nay làm mâm cỗ đẹp. Tin vui truyền đi bằng tiếng gọi, bằng tiếng cười, bằng những bước chân chạy rộn ràng trên con đường quen.
Rồi tiếng trống lân xuất hiện.
Từ một góc phố, tiếng “tùng… tùng… cắc… cắc…” vang lên. Những cánh cửa đang khép bỗng mở ra. Người lớn bước ra trước hiên và trẻ con ùa theo. Không ai cần phải hỏi chương trình bắt đầu lúc mấy giờ. Trung thu khi ấy không có lịch sự kiện trên điện thoại. Chỉ cần nghe tiếng trống là biết.
Có lẽ điều đáng nhớ nhất của Trung thu xưa không hẳn là những món quà.
Một chiếc đèn ông sao chẳng có gì đặc biệt nếu nhìn bằng mắt của hôm nay. Những nan tre, tờ giấy màu, vài đường hồ dán. Vậy mà với một đứa trẻ, nó có thể trở thành món đồ quý giá nhất trong cả mùa trăng.
Đèn ông sao cứ thế theo lũ trẻ đi qua những con ngõ. Rước đèn đôi khi chẳng đi được bao xa. Hết con ngõ này sang con ngõ khác, vòng qua sân tập thể, ra đầu phố rồi lại quay về. Nhưng với trẻ con ngày ấy, đó là cả một chuyến phiêu lưu.
Mâm cỗ Trung thu ngày ấy cũng không quá cầu kỳ. Có bánh nướng, bánh dẻo, vài loại hoa quả theo mùa. Có khi là một quả bưởi được khéo léo tỉa thành chú chó nhỏ, có những quả hồng đỏ au, vài chiếc kẹo được chia đều cho lũ trẻ. Điều quan trọng nhất vẫn là khoảnh khắc cả đám ngồi quây quanh mâm cỗ.
Ngày nay, Trung thu đã khác. Trẻ em có nhiều loại đồ chơi hơn, những con phố sáng hơn, những chương trình Trung thu được tổ chức bài bản hơn và có cả những chiếc bánh đẹp hơn rất nhiều.
Và tất nhiên, trẻ em hôm nay có một thế giới kết nối hoàn toàn khác. Chỉ vài giây là có thể gọi cho nhau. Một bức ảnh có thể được gửi đến rất nhiều người. Nhưng đôi khi, giữa rất nhiều cách để kết nối, người ta vẫn nhớ một cách kết nối cũ. Đó là bước chân ra khỏi cửa, là tiếng gọi từ đầu ngõ, là một người bạn đứng dưới ánh đèn đường chờ mình và là cả đám trẻ cùng đi về phía tiếng trống lân mà chẳng cần biết đoàn rước đèn sẽ đi đến đâu.
Có lẽ vì thế mà những con ngõ của Trung thu xưa vẫn ở lại trong ký ức của nhiều người. Một con ngõ, một vầng trăng, một nhóm trẻ con chạy ríu rít, có lẽ đó mới là “mạng xã hội” mà chúng ta từng có: Không cần kết nối Internet, không cần màn hình, nhưng đủ gần để nhìn thấy nhau, nghe thấy nhau và cùng chia sẻ một niềm vui.