Quà thu đầu phố, những thức quà níu chân người Hà Nội
VOV.VN - Mùa thu Hà Nội không chỉ được nhận ra qua hương cốm mới, mà còn hiện diện trong những gánh hàng rong, quầy quả chín và những thức quà dân dã nơi góc phố. Có những món quà chẳng đắt tiền, chẳng cầu kỳ, nhưng lại đủ sức níu chân người qua đường, gợi nhớ cả một mùa thương nhớ.
Người Hà Nội ăn quà tinh lắm. Quà phố không phải ăn cho no, mà là để thưởng thức cái không khí, cái nhịp thở của phố phường. Với những người sinh ra và lớn lên ở phố cổ như bà Nguyễn Thị Trà, sinh sống tại số 46 phố Lãn Ông, ký ức về nếp “ăn quà” ngày xưa là những lần dạo bước ngõ chợ Đồng Xuân, hay ghé qua những gánh hàng quen thuộc từ thuở bao cấp.
“Bà ở 46 Lãn Ông. Thỉnh thoảng bà vẫn ra chợ Đồng Xuân xem các hàng trên đó. Ở chợ Đồng Xuân có cái ngõ chợ ăn vặt, có hàng bánh tôm rất ngon… Thực tế mọi người lên Hồ Tây thì rất xa mà đắt, còn ở đây chỉ độ mười mấy nghìn một cái thôi, nó hợp lý với cái túi tiền của mình. Hồi trước ở chỗ gần mua rối Đinh Tiên Hoàng là cả một dãy bán nộm thịt bò rất ngon, cứ chen nhau ra ăn... Rồi mùa đông đến thì phố Lương Văn Can bán bánh trôi nóng. Hồi xưa có ông người Tàu đẩy xe ra đầu phố bán bánh rán, nó phồng lên nho nhỏ thôi nhưng cực kỳ ngon...”, bà Trà chia sẻ.
Giữa bao biến thiên của phố xá, điều gì giữ cho những món ăn bình dị ấy sống bền bỉ qua năm tháng? Câu trả lời nằm ở đôi bàn tay tảo tần và tấm lòng của người giữ lửa.
Bước vào ngõ chợ Đồng Xuân, mùi thơm ngậy của bột chiên và tôm tươi sẽ dẫn lối quý vị đến hàng bánh tôm cô Ầm. Hơn 30 năm qua, qua ba thế hệ nối tiếp, bếp lửa ấy chưa từng tắt. Nghe cô chủ quán hồ hởi kể chuyện, ta mới hiểu vì sao một thức quà mộc mạc nơi ngõ nhỏ lại có sức hút níu chân người ta qua tận ba đời...
“Lâu rồi cháu ạ, cô bán hơn 30 năm rồi. Bánh tôm nhà cô là cổ truyền, mấy đời nhà cô bán rồi, bây giờ cô là đời thứ 3, chuẩn bị sang đời thứ 4 rồi. Khách của cô đến 3 đời vẫn đến đây. Xong còn dắt người yêu đến nữa… Có người chuyển nhà vào Nha Trang ở, mẹ bắt mỗi lần ra Hà Nội phải mua mang vào trong đó... Khoai bây giờ thiếu gì nhà vẫn cho khoai, ngày xưa mẹ tôi bán thời bao cấp thứ 7, chủ nhật ngồi gọi là bán một tí kiếm đồng rau. Làm cái này vất vả lắm, nhưng được mọi người yêu quý...”, cô chủ quán vui vẻ kể.
Điều kỳ diệu của ẩm thực mùa thu Hà Nội là nó không chỉ sống trong ký ức của người lớn tuổi. Giữa nhịp sống hối hả, khi các bạn trẻ có vô vàn lựa chọn hiện đại, thì những ngõ chợ chật chội, mộc mạc lại trở thành điểm đến “gây thương nhớ”. Không đèn hoa lộng lẫy, chính cái chất Hà Nội bình dị đã giữ chân những người trẻ, dẫu là người sinh ra ở đây hay từ phương xa tới.
Bạn Đặng Nhật Trường và bạn Huyền Nga – sinh viên trường Đại học Văn hóa Hà Nội, tìm đến ngõ chợ Đồng Xuân ban đầu chỉ vì tò mò, nhưng rồi chính không gian ấy đã khiến họ yêu thương và muốn lan tỏa nét văn hóa này. Nhật Trường chia sẻ: “Đầu tiên thì là do tính tò mò. Bởi vì mình không sinh ra và lớn lên ở Hà Nội... Bạn muốn biết rõ nhất văn hóa và lối sống của một thành phố nào đấy thì chợ giống như là một câu trả lời rõ nhất. Giá thành ở đấy rẻ, hương vị dễ tiếp cận, ăn ở đấy không khí vui nên thấy ngon hơn. Mình ăn nhiều nhất là bánh tôm đầu ngõ với quán chè ở giữa ngõ”.
“Giới trẻ bây giờ khá là muốn tìm hiểu những lối sống xưa cũ về văn hóa lẫn ẩm thực. Đặc biệt khi em không phải người Hà Nội thì em lại rất muốn trải nghiệm những gì mang hướng Hà Nội một chút. Sau này nếu có dịp, em rất muốn dẫn bố mẹ và bạn bè đến đây trải nghiệm... Đến rồi thì mình thấy ngoài đồ ăn ngon thì không khí ở đây rất đặc biệt, có cảm giác Hà Nội ngày xưa khá rõ ràng. Không cần quán phải quá đẹp hay bắt trend, chính sự giản dị và gần gũi lại khiến người ta muốn quay lại nhiều hơn”, Huyền Nga bộc bạch.
Thời gian có thể làm đổi thay dáng hình phố phường, những tòa nhà cao tầng có thể mọc lên, nhưng những gánh hàng nhỏ, những ngõ chợ rộn rã tiếng cười và hương vị của đĩa bánh tôm nóng hổi vẫn ở đó.
Những thức quà thu ấy không đơn thuần là món ăn, mà là sợi dây nối liền quá khứ với hiện tại, là nét chấm phá làm nên hồn cốt của một Hà Nội thanh lịch và nồng hậu. Để rồi dù có đi xa đến đâu, chỉ cần chạm vào hương vị ấy, người ta lại thấy cả một mùa thu Hà Nội ùa về trong tâm khảm.
Hà Nội mùa Thu, ngon từ ký ức: Cốm xanh, gói mùa thu trong chiếc lá sen
VOV.VN - Mỗi khi Hà Nội vào thu, khi cái nắng oi ả của mùa hạ nhường chỗ cho gió heo may se sắt và những giọt sương mai đọng lại trên kẽ lá, cũng là lúc lòng người Hà Nội bồi hồi nhắc nhớ về một thức quà bình dị mà thanh tao, cốm làng Vòng.
