Tái cơ cấu để nâng sức cạnh tranh du lịch Việt Nam
VOV.VN - Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới đặt yêu cầu nâng cao chất lượng, hiệu quả và giá trị gia tăng của ngành. Ngành du lịch cần đổi mới những gì để thực hiện yêu cầu này?
Về việc tái cơ cấu ngành du lịch Việt Nam, phóng VOV đã có cuộc trao đổi với Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hồ An Phong để rõ hơn về nội dung này.
PV: Thưa ông, Nghị quyết số 26-NQ/TW đặt yêu cầu tái cơ cấu ngành du lịch theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả và giá trị gia tăng. Vậy, Ngành cần tập trung vào những giải pháp nào để thực hiện yêu cầu này?
Thứ trưởng Hồ An Phong: Việc tái cơ cấu, chuyển hướng không chỉ quan tâm về số lượng khách mà phải quan tâm nhiều hơn đến giá trị du lịch mang lại như tổng thu, lợi nhuận từ khách du lịch, lợi ích của cộng đồng và các chủ thể tham gia làm du lịch; sự hài lòng và việc quay trở lại của khách quốc tế. Chúng ta cũng quan tâm đến sự phát triển của doanh nghiệp để cùng xây dựng những thương hiệu đủ mạnh, có khả năng cạnh tranh quốc tế; nâng cao khả năng chống chịu của doanh nghiệp trước những biến động của thị trường. Điều này rất quan trọng để du lịch đóng góp hiệu quả vào nền kinh tế và mục tiêu tăng trưởng hai con số theo chủ trương của Đảng, Nhà nước.
Ngành phải đổi mới toàn diện, từ phát triển hạ tầng đến nguồn nhân lực; đổi mới mạnh mẽ công tác quảng bá, xúc tiến du lịch, quảng bá hình ảnh quốc gia để nâng cao thương hiệu điểm đến. Đặc biệt, cần nâng cao khả năng phục vụ, xây dựng cộng đồng làm du lịch và phát triển nguồn nhân lực để nâng chất lượng du lịch. Có như vậy mới gia tăng được giá trị.
PV: Trong xúc tiến, quảng bá du lịch, Nhà nước, doanh nghiệp và các địa phương cần phối hợp như thế nào để xây dựng thương hiệu du lịch quốc gia có sức cạnh tranh quốc tế, thưa ông?
Thứ trưởng Hồ An Phong: Quan trọng nhất là quảng bá, xúc tiến không chỉ quảng bá chung chung mà phải gắn với trách nhiệm của Nhà nước trong vai trò dẫn dắt, cầu nối. Doanh nghiệp là chủ thể còn điểm đến có vai trò rất quan trọng. Vì vậy, chúng ta phải kết hợp thương hiệu quốc gia với sản phẩm của doanh nghiệp, thương hiệu điểm đến gắn với từng chủ thể qua đó, hình thành những điểm đến mới nổi và quan tâm đến văn hóa bản địa. Qua đó, xây dựng thương hiệu quốc gia đủ mạnh, đặc sắc, khác biệt để cạnh tranh quốc tế.
PV: Để thực hiện mục tiêu đến năm 2030, du lịch đóng góp trực tiếp từ 10 đến 12% GDP, đâu là những giải pháp cốt lõi về sản phẩm, thị trường và phương thức kinh doanh, thưa ông?
Thứ trưởng Hồ An Phong: Chúng ta phải phát triển mạnh mẽ sản phẩm du lịch; xây dựng sản phẩm chất lượng cao, có tính bền vững, bảo vệ môi trường; lấy văn hóa làm nền tảng, lấy tài nguyên thiên nhiên làm giá trị cốt lõi để phát triển sản phẩm du lịch, qua đó đáp ứng các phân khúc thị trường khác nhau.
Thứ hai, chúng ta không phụ thuộc vào một thị trường mà phải đa dạng hóa thị trường. Các thị trường truyền thống như Đông Bắc Á, Âu Mỹ, Đông Nam Á vẫn còn nhiều tiềm năng. Đồng thời, cần phát triển những thị trường mới, tổ chức các chuyến bay thẳng đến Việt Nam. Chúng ta quản lý chặt chẽ nhưng phải cởi mở, linh hoạt về thủ tục hành chính; ngay cả cách quản lý cũng phải thay đổi.
Phải đẩy mạnh chuyển đổi số để tạo không gian du lịch, đặc biệt là chuyển từ lữ hành B2B sang B2C, có nghĩa là lữ hành điểm đến và những lữ hành hoạt động rất nhiều trên các nền tảng, để phát triển du lịch nhanh, thuận tiện, tạo ra những giá trị cốt lõi và mang lại lợi ích kinh tế cao.
PV: Nghị quyết số 26-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030 phát triển 15 tập đoàn, tổng công ty du lịch có thương hiệu mạnh và sức cạnh tranh quốc tế. Cần tháo gỡ những vướng mắc về thể chế, đầu tư và liên kết như thế nào để hình thành các doanh nghiệp đủ sức dẫn dắt ngành, thưa ông?
Thứ trưởng Hồ An Phong: Hiện nay, chúng ta có nhiều doanh nghiệp lữ hành, doanh nghiệp du lịch nhưng chủ yếu là doanh nghiệp vừa và nhỏ, sức cạnh tranh quốc tế chưa đủ mạnh. Vì vậy, Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 263/NQ-CP của Chính phủ đề cập cụ thể, yêu cầu phát triển doanh nghiệp, đặc biệt là phải có ít nhất 15 thương hiệu du lịch đủ mạnh để cạnh tranh quốc tế. Muốn đạt được như vậy, phải có những chính sách.
Trước hết, phải quán triệt Nghị quyết để thể chế hóa bằng pháp luật; sửa đổi toàn diện Luật Du lịch nhằm tạo hành lang pháp lý tốt nhất cho phát triển doanh nghiệp. Thứ hai là những vấn đề liên quan đến sở hữu tài nguyên, đầu tư, hạ tầng, kết nối và nhân lực.
Ngành phải đổi mới toàn diện, có cơ chế đủ mạnh, môi trường kinh doanh thông thoáng để phát triển những doanh nghiệp có tính liên kết, tạo thành chuỗi sản phẩm, chuỗi giá trị, nâng cao thương hiệu du lịch Việt Nam.
PV: Quảng Ninh có nhiều lợi thế về tài nguyên thiên nhiên, di sản và văn hóa. Ông kỳ vọng như thế nào về vai trò của Quảng Ninh trong xây dựng điểm đến du lịch có sức cạnh tranh ở tầm quốc gia và quốc tế?
Thứ trưởng Hồ An Phong: Quảng Ninh không chỉ là đơn vị cấp thành phố mà còn là biểu tượng của du lịch quốc gia Việt Nam. Quảng Ninh có bước phát triển rất rực rỡ trong thời gian vừa qua, nhưng tôi nghĩ cũng chỉ là bước đầu. So với tài nguyên sẵn có, Quảng Ninh hoàn toàn có thể phát triển ở một tầm cao mới.
Tới đây, hạ tầng sẽ được Đảng, Nhà nước quan tâm phát triển đồng bộ, doanh nghiệp đầu tư và cộng đồng du lịch phát triển. Quảng Ninh còn rất nhiều tài nguyên, nhiều dư địa để phát triển.
Phát triển du lịch Việt Nam không phải là một Việt Nam chung chung mà phải có những điểm đến hấp dẫn. Thành phố Quảng Ninh sẽ luôn đi đầu, trở thành một điểm đến hấp dẫn trên bản đồ du lịch thế giới. Đó là thương hiệu của du lịch Việt Nam.
PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!